سميره مختار الليثي ( مترجم : محمد حاجى تقى )
203
جهاد الشيعة في العصر العباسي الأول ( جهاد شيعه در دوره اول عباسى ) ( فارسى )
امام ابو حنيفه نعمان نيز آشكارا ابراهيم را تأييد كرد . اصفهانى مىگويد : « ابو حنيفه در قيام ابراهيم كاملا واضح و آشكار عمل كرد و به مردم فتوا مىداد كه با او خارج شوند . » پيش از اين ، شاهد تأييد حركت محمد نفس زكيه در سرزمين حجاز به وسيله امام مالك بن انس بوديم . موضع اين دو امام نسبت به قيام اين دو برادر ، تأثير فراوانى در پيوستن بسيارى از مردم به قيام آنان داشت . « 1 » امام ابو حنيفه به ابراهيم نوشته بود كه به كوفه برود تا حمايت زيديان آن ديار را به دست آورد . همچنين نوشته بود : « پنهانى به كوفه برو تا شيعيانى كه در آنجا دارى ، شبانه ابو جعفر منصور را بگيرند و بكشند يا اسيرش كنند و نزد تو آورند . » اين موضع ابو حنيفه نسبت به ابراهيم ، خشم منصور را عليه وى برانگيخت تا آنجا كه گفتهاند منصور شربتى مسموم از عسل به ابو حنيفه خورانيد كه وى از همان سمّ درگذشت . فقها نيز به قيام ابراهيم پيوستند . اصفهانى مىگويد : « حتى يكى از فقها از او سرپيچى نكرد . از اين فقها عباد بن عوام و ابو العوام قطان مىباشند كه ابو العوام ، از جمله محدثان بصره و اصحاب حسن بصرى بود . » « 2 » وضعيت بصره پس از شهادت محمد نفس زكيه درحالىكه ابراهيم پىدرپى به موفقيت و پيروزى دست مىيافت ، خبر شهادت برادرش محمد در مدينه ، سه روز مانده به عيد فطر به او رسيد . اين خبر بدترين تأثير را در وى گذاشت و مدتى براى برادر گريست . چون روز عيد فطر بيرون آمد تا با مردم نماز گزارد « مردم ناراحتى و شكستگى در چهرهاش مىديدند و او به مردم ، كشته شدن محمد را خبر داد . اين باعث شد كه آنان با بصيرت بيشتر براى جنگ با ابو جعفر آماده شوند . » « 3 » همچنين ابراهيم بر منبر رفته و اين ابيات را در رثاى برادر سرود : « 4 »
--> ( 1 ) . مقاتل الطالبيين ، ص 361 / حصرى ، زهر الآداب ، ج 2 ، ص 710 . ( 2 ) . اصفهانى ، مقاتل الطالبيين ، ص 366 / حصرى ، زهر الآداب ، ج 2 ، ص 710 . ( 3 ) . اصفهانى ، مقاتل الطالبيين ، ص 371 . ( 4 ) . ابن اثير ، الكامل فى التاريخ ، ج 5 ، ص 222 .