تحت اشغال خود درآورد 28 . تارن با تكيه به منابع چينى معتقد است كه اشغال مرو توسط اشكانيان در حدود سال 115 پيش از ميلاد يا در حقيقت 132 سال پس از پايه‌گذارى حكومت اشكانيان و در زمان حكومت مهرداد دوم ( 123 - 88 پيش از ميلاد ) اتفاق افتاده است 29 . در هرصورت ، اين نكته مسلم است كه دوران پارتيان يكى از ادوار درخشان تاريخ مرو بوده كه از شمال با سغديانا و از جنوب با آراخوزيا در ارتباط بوده است . منابع چينى براساس گزارش سفيرى چينى به نام چانگ چين / Ch'ang Ch'in كه در سال 129 پيش از ميلاد از باكتريانا ديدن كرده است مىنويسند كه استپ‌هاى بخش شرقى درياى خزر كه شامل مرو و سرزمين ماساژت‌ها نيز مىشده تحت حكومت مهرداد بوده‌اند 30 . گزارش اين سفير تائيد مىكند كه در اين زمان‌ها مهرداد اول ( اشك ششم 171 - 137 پيش از ميلاد ) مرو را در اشغال خود داشته است 31 و در خلال اين دوران مرو كه حال از ساتراپى بلخ جدا شده بوده ، يك منطقهء مرزى شمال شرقى امپراتورى پارتى بشمار مىرفته است 32 . درهرحال و جدا از وقايع كم اهميت‌ترى كه در اين دوران در شهر مرو اتفاق افتاده به نظر مىرسد كه اين شهر حداقل تا زمان حكومت فرهاد سوم ( 68 - 57 پيش از ميلاد ) 33 از آرامشى نسبى برخوردار بوده است . چند سال بعد يعنى در سال 53 پيش از ميلاد فرماندهء پارتى سورنا سپاهيان رومى را شكست فاحشى داد و سردار آنان كراسوس را به قتل رساند 34 و پس از آن تعداد حدود 20000 نفر از اسراى رومى را به مرو تبعيد كرد 35 . برخى برآنند كه از اين اسراى جنگى در مرو براى كارهاى اجبارى استفاده شده است اما اين سخنى است كه در ميان پژوهشگران در درستى آن اتفاق وجود ندارد 36 . در سال‌هاى آغازين فتور و ضعف پارتيان و آغاز پايگيرى ساسانيان ، كوشانيان ، يكى از گروه‌هاى اتحاديه‌ى يو - چه ياطخارها ، مرو و مناطق اطراف آن ، باكتريا ( بلخ ) و كابل را به اشغال خود درمىآورند . اين كوشانيان كه با پادشاه معروف خود ؛ يعنى كوجولاكدفسيس در سال‌هاى آغازين سدهء نخست پيش از ميلاد وارد تاريخ منطقه مىشوند 37 همزمان با برخوردهاى نظامى خود با پارتيان داراى روابط تجارى و