پژوهشى در بارهء روايات « رايات سود » برخى احاديث ، به قيام گروهى از مردمان از مشرق و زمينه‌سازى براى فرج و انقلاب مهدوى ، اشاره دارند . گروهى از گزارش‌ها ، به نشانهء ديگرى اشاره كرده‌اند كه گاه با اين عنوان تركيب مىشود . « رايات سود ( پرچم‌هاى سياه ) » ، عنوان ويژه‌اى است كه به مشخّصات گروه قيام كننده اشاره دارد . بررسى مجموعه احاديث معصومان عليهم السلام و گزارش‌هاى صحابه و تابعان ، مراد و مدّعاى نشانهء « رايات سود » را تبيين مىكند . بيان گزارش‌ها مجموعه متون مرتبط با « رايات سود » را در چند گزينه بررسى مىكنيم : 1 . مصادر الف - مصادر شيعى اشاره به احاديث « رايات سود » ، در مصادر كهن شيعى ، بسيار كم‌رنگ و بى برگ و بار است . ثقة الإسلام كلينى ( م 329 ق ) در كتاب الكافى ، به برخى از نشانه‌هاى ظهور اشاره كرده است ؛ ولى حديثى در بارهء « رايات سود » نقل نكرده است . شيخ صدوق ( م 381 ق ) نيز در كتاب كمال الدين در اين باره مطلبى ندارد . نعمانى ( م ح 350 ق ) در كتاب الغيبة ، چهار گزارش در بارهء « رايات سود » آورده است : « 1 » يك گزارش به نقل از كعب الأحبار است و ديگرى در بارهء ظهور « رايات

--> ( 1 ) . الغيبه ، نعمانى : ص 147 ح 4 و ص 197 ح 6 و ص 251 ح 8 و ص 253 ح 13 . نيز ، ر . ك : همين دانش‌نامه : ص 56 ح 1032 و ج 7 ص 382 ح 1393 .