احتمالًا ريشهء اين نسبت ناروا ، سخن برخى از نويسندگان چون گنجى شافعى است كه به پندار خود در دفاع از عقيده به مهدويت ، در پاسخ اين شبهه كه « چگونه امام مهدى عليه السلام سال‌ها در سرداب بدون آب و غذا زندگى مىكند ؟ » ، زندگى آن امام را به زندگى عيسى عليه السلام تشبيه كرده اند . « 1 » امّا بايد توجّه داشت كه گنجى شافعى ، پيرو مذهب اهل سنّت است و عدم آشنايى وى با فرهنگ و عقايد شيعه موجب گرديده كه اين افترا را باور كند و به دليل احترامى كه براى عقايد اماميّه قائل است ، از آن دفاع نمايد . 4 . افتراى اجتماع همه شب شيعيان در اطراف در سرداب غيبت از همهء دروغ‌هاى گذشته خنده‌آورتر ، سخن ابن خلدون است كه مىگويد : « شيعيان هر شب بعد از نماز مغرب بر درِ سرداب مىايستند و مركبى را آماده مىكنند و امام را صدا مىزنند كه خارج شود ، تا پاسى از شب بگذرد . سپس باز مىگردند تا شب ديگر » ، « 2 » هر چند متأسّفانه برخى ديگر ، اين اتّهام را تكرار كرده‌اند . گفتنى است كه اكثر قريب به اتّفاق اهل سامرّا از آغاز تا كنون ، اهل سنّت‌اند و به آسانى مىتوان با پرس و جو از آنان به صحّت و سقم چنين دعوايى پى برد . « 3 » يادآور مىشويم كه ابن خلدون در اين نقل و نيز در جايى ديگر از كتاب خود ، اين اقدام را به شيعيان حلّه نسبت داده است ، در صورتى كه كسى جز او ، ادّعاى وجود سرداب غيبت در حلّه را ندارد .

--> ( 1 ) . البيان فى أخبار صاحب الزمان ( كفاية الطالب ) : ص 521 . نيز ، ر . ك : كشف الغمة : ج 3 ص 278 و 283 . ( 2 ) . تاريخ ابن خلدون : ج 4 ص 39 . ( 3 ) . صاحب كتاب أضواء على السنّة المحمّدية ( ص 236 ) از نويسندگان معاصر اهل سنّت ، از علّامه عسكرى نقل مىكند : « أمّا سرداب الغيبة الذى قيل عنه فى الحلّه أو سامرّاء فلم أسمع بشيعى يقول بغيبة المهدى فيه أو بوجوده فيه أو بخروجه منه ؛ امّا سرداب غيبتى كه گفته شده است در حلّه يا سامرّاست . من از هيچ شيعه‌اى نشنيدم كه مهدى عليه السلام در سرداب ، غيبت نموده يا در آن جا سكونت دارد و يا از آن جا ظهور مىكند » . با توجّه به تولّد و سكونت علّامهء عسكرى در شهر سامرّا ، اين سخن ايشان ، بسيار روشنگر است .