بعد فرض وجوده : ضمير در « وجوده » به ولد برمىگردد . و منه قوله تعالى : ضمير در « منه » به بيان بودن براى موضوع حكم برمىگردد . على انّه لا مفهوم لهذا النّحو : ضمير در « انّه » به معناى شأن بوده و مقصود از « هذا النّحو » براى بيان موضوع حكم مىباشد . معناه انتفاء موضوع الحكم : ضمير در « معناه » به انتفاء شرط برگشته و كلمهء « معناه » مبتدا و كلمهء « انتفاء » خبر و اضافه به بعدش شده و اين مبتدا و خبر نيز خبر « انّ » كه اسمش « انتفاء الشرط » بوده مىباشد . و لا حكم حينئذ : يعنى « و لا حكم حين اذ كان انتفاء التّالى بانتفاء الموضوع » . بل هو : ضمير « هو » به سالبه به انتفاء موضوع بودن برمىگردد . 2 - الا تكون الخ : نكات دستورى همانند قبلى است . يمكن فرض الحكم بدونه : ضمير در « بدونه » به شرط برگشته و اين جمله ، صفت « وجه » مىباشد . لا يتوقّف : ضمير در « لا يتوقّف » به فرض احسان به دوست برمىگردد . صدور الاحسان منه فانّه يمكن الاحسان اليه : ضمير در « منه » و « اليه » به دوست برگشته و ضمير در « فانّه » به معناى شأن مىباشد . احسن أو لم يحسن : ضمير در « احسن » و « لم يحسن » به دوست برمىگردد . و هذا النّحو الثّانى : يعنى براى بيان موضوع باشد . هو محلّ النّزاع فى مسألتنا : ضمير « هو » به نحو دوّم برگشته و مقصود از « مسألتنا » مفهوم داشتن جمله مىباشد . و مرجعه الخ : ضمير در « مرجعه » به محلّ نزاع برمىگردد . بمعنى انّه اهل يستكشف الخ : ضمير در « انّه » به معناى شأن بوده و فعل « يستكشف »