صبح صالح ( مترجم : رحيمى نيا )
37
فرهنگ نهج البلاغه ( فارسى )
( 179 ) الزَّلَلْ : لغزش . ( 180 ) الْخَطَل : زشتترين خطا . ( 181 ) شَرِكَهُ : شريك او شد . خطبهء 8 ( 182 ) الوَلِيجَة : باطن انسان ، آنچه در قلب و ضمير پنهان است . خطبهء 9 ( 183 ) أرْعَدُوا وَ أَبْرَقُوا : رعد و برق زدند ، تهديد كردند . ( 184 ) الْفَشَل : ترس و سستى . ( 185 ) لَسْنَا نُرْعِدُ حَتَّى نُوقِعَ : تا در عمل وارد نشويم دشمن را تهديد نمىكنيم . خطبهء 10 ( 186 ) الرَّجِل : جمع « راجل » ، پيادگان لشكر . ( 187 ) مَا لَبَّسْتُ عَلَى نَفْسِى : ( حقيقت را ) بر خود مشتبه نساختيم . ( 188 ) افْرَطَ الْحَوْضَ : حوضى را كاملا پر كرد بطوريكه لبريز شد . ( 190 ) المَاتِح : كشندهء آب . ( 189 ) لَا يَصْدُرُونَ عَنْهُ : از آن ( حوض ) باز نمىگردند و بيرون نمىآيند . خطبهء 11 ( 191 ) النَاجِذ : دندان آسيا . ( 192 ) اعِرْ : فعل امر از « اعار » ( عاريه داد ) يعنى سرت را در راه خدا ببخش چنان كه عاريه دهنده مالش را مىبخشد . ( 193 ) تِدْ : فعل امر از « وتد » ، ثابت بدار . ( 194 ) غُضَّ بَصَرَكَ : چشم بپوش ، چشم فرو بند ، يعنى از ناحيه دشمن هرگز مهراس و به توانمنديهاى خود اعتماد كن . خطبهء 12 ( 195 ) هَوَى اخِيكَ : ميل و محبت برادرت . ( 196 ) يَرْعَفُ بِهِمُ الزّمَانُ : بدون انتظار ، روزگار ، آنها را ( از بينى خود ) بيرون مىريزد ( چنان كه بدون انتظار ، خون از بينى كسى كه مبتلا به خون دماغ است فرو مىچكد ) . خطبهء 13 ( 197 ) الْبَهِيمَة : چهار پا ، مقصود شتر عايشه است كه داستان آن مشهور است . ( 198 ) رَغَا الْجَمَلُ : شتر نعره زد ، صدا