عبد الله الأنصاري الهروي ( مترجم وشارح : اسماعيل منصورى لاريجانى )
458
منازل السائرين ( فارسى )
« بل هم يغارون على أنفسهم فيستترون عن ادراك العالم » . داراى ادب و اخلاقى هستند كه آنها را حفظ مىكند و در فضايى هستند كه تأديب و تهذيب مىشوند ؛ يعنى در مقاماتى هستند كه ترك منافسه مىكنند . آرى ، اين طبقهاند كه به بحر فنا نزديك مىشوند و آواى ارجعى را به گوش سرّ مىشنوند . اين فضا و شنود نواى محبوب ، بسيار دلانگيز و روحبخش است . الطبقه الثالثة : طائفه أسرهم الحق عنهم و ألاح لهم لائحا أذهلهم عن ادراك ما هم فيه ، و هيّمهم عن شهود ما هم له ، و ضنّ بحالهم على عملهم معرفة ما هم به ، فاستسرّوا عنهم مع شواهد تشهد لهم بصحة مقامهم عن قصد صادق ، يهيّجه غيب و حب صادق يخفى عليهم مبدأ علمه ، و وجد غريب لا ينكشف لهم موتده ، و هذا من أرق مقامات اهل الولايات . گروه سوم : اصحاب سرّ كسانى هستند كه خدا آنها را از يادشان مىگيرد و به خود مشغول مىكند . لائحهء دلانگيزى ظاهر مىشود كه عقل آنها را در ادراك مقامى كه در آن هستند ، قفل مىكند و از درك آنچه برايشان ظاهر كرد ، به هيمان و حيرت مبتلا مىكنند . ممكن نيست با علمى كه دارند ، فضاى اين ساحت جديد را درك كنند . بالأخره آنها را از خودشان هم مخفى مىكند . البته با شواهدى كه به صحت مقامشان گواهى مىدهد : اول ، هدف و عزم صادق آنها . دوم ، هيجانى كه از غيب ملازم قصد صادق است . سوم ، حب صادقى كه مبدأ آن به لحاظ علم سالك مخفى است ، چهارم ، وجد غريب ؛ يعنى وجدى تازه و بديع كه تاكنون سابقه نداشته است و مبدأ اين آتش وجد ، كشف نمىشود . البته اين حالت درجهاى ضعيف در مقامات ولايت است ؛ زيرا رفيق حس و مغلوب صاحب خويش و محكوم به عادت و موانع فراوان است . خلاصهء كلام اينكه ، اصحاب سرّ به عالم غيب و ملكوت راه پيدا مىكنند و گوش سر آنها بسته مىشود و گوش سرّ آنها شنوا مىگردد . تا جايى كه پيام « ارجعى الى ربك » را مىشنوند . جناب مولوى زيبا فرمودند : پنبه اندر گوش سرّ گوش سر است * تا نگردد اين كر آن باطن كر است بىحس و بىگوش و بىفكرت شويد * تا خطاب ارجعى را بشنويد « 1 »
--> ( 1 ) . مثنوى ، دفتر اول ، بيت 567 و 568 .