لذا خداوند مىفرمايد : وَ اسْتَقِمْ كَما أُمِرْتَ . « 1 » پايدارى كن چنان‌كه امر شدى . بعضى از مفسرين « امرت » را در راه اجراى احكام قرآن گرفته‌اند . چنان‌كه مىفرمايد : « فَاسْتَقِمْ كَما أُمِرْتَ وَ مَنْ تابَ مَعَكَ » « 2 » پس پايدار باش چنان‌كه مأمور شدى و آنان كه توبه كردند با تو . بسيار مشكل است كه انسان بتواند عيار يك جامعه را آنقدر بالا ببرد تا به توحيد خالص برسند . خود انسان براى رسيدن به توحيد خالص نيز مشكل دارد . لذا رسول اكرم صلّى اللّه عليه و إله مىفرمايند : شيبتنى سورة هود . « 3 » سوره هود مرا پير كرد . كه البته دليل آن روشن است . زيرا رساندن جامعه‌اى به خداوند در مسير سير و سلوك كارى بسيار مشكل است . تعريف استقامت شيخ در تعريف استقامت مىفرمايد : الاستقامة روح تحيّا بها الاحوال ، كما تربوا للعامّة عليها الأعمال . و هى برزخ بين اوهاد التفرّق و روابى الجمع . استقامت روحى است كه احوال عارف از آن زنده مىشود . چنان‌كه اعمال عوام را بارور مىسازد و حد فاصل ميان نشيب‌هاى پريشان خاطرى و فرازهاى جمعيت خاطر ا ست . خواجهء بزرگوار ، استقامت را روحى مىداند كه به وسيلهء آن احوال سالك زنده مىشود . مثلا هنگامى كه انسان خود را در بوته استقامت و آمادگىهاى جسمانى قرار مىدهد ، توانائى جسمانى و شادابى او بيشتر مىشود . حضرت على عليه السّلام نيز مىفرمايد : من در راه خدا هركارى كردم ، شاداب‌تر شدم . قاضى در استقامت مستقيم * صد قيامت اندر او بينى مُقيم « 4 » لذا انسان هرچه در راه خدا پيش برود ، نه تنها خودش به حقيقت استحكام در ايمان مىرسد بلكه ديگران را هم به قيام مىخواند و قوام قيام ديگران مىشود . بنابراين ،

--> ( 1 ) . شورى / 15 . ( 2 ) . هود / 112 . ( 3 ) . مصباح الشريعه ، ترجمهء عبد الرزاق گيلانى ، ص 13 . ( 4 ) . از نگارنده .