مصطفى محقق داماد

231

مباحثى از اصول فقه ( فارسى )

ضميمه شماره 4 تعارض وصف و اشاره هرگاه ، مبيع عين معين ولى هنگام معامله غايب بوده و در مرئى و منظر مشترى نباشد و مشترى با اعتماد به توصيف بايع معامله كرده ، سپس معلوم شود كه مبيع فاقد صفات مذكور است ، وضعيت معامله چگونه خواهد بود و مشترى چه حقوقى خواهد داشت ؟ مشهور فقيهان اماميه مىگويند كه معامله صحيح است و مشترى حق خيار فسخ خواهد داشت . اما از ظاهر عبارت شيخ مفيد « 1 » و شيخ طوسى « 2 » و سلّار « 3 » كه گفته‌اند « ان لم يكن على الوصف كان البيع مردودا » استفاده مىشود كه قائل به بطلانند . محقق اردبيلى به توجيه اين نظريه پرداخته و در استدلال به نفع آنان گفته است : بطلان چنين فرضى به خاطر اين است كه مورد معامله ( معقود عليه ) غير از آن

--> ( 1 ) - شيخ مفيد ، محمد بن محمد ، المقنعة ، ص 594 . ( 2 ) - شيخ طوسى ، النهاية ، ص 397 و 391 . ( 3 ) - سلار ، المراسم ( مطبوع در ضمن الجوامع الفقيه ) ص 648 س 10 ( فالبيع مراعى فان وجده على الوصف و الا كان له رده ) .