تثبيت شده باشد و مانعى بر سر راه آن قرار نگيرد ، اصل اشتغال اجرا مىشود ، و الّا با وجود مانع از تنجيز حكم شارع ، اصل احتياط اعمال نخواهد شد ، حصر و عدم حصر شبهه دخالتى در اجراى اصل اشتغال و عدم آن ندارد . بنابراين هر مورد از وقايع را بايد به حسب خودش سنجيد ، اگر در موردى اصل اشتغال اجرا نشد به خاطر غير محصور بودن شبهه نيست بلكه به خاطر عدم تنجيز حكم شارع است ، برعكس چنانچه در موردى اصل اشتغال اعمال شد به خاطر حصر شبهه نبوده بلكه علت اصلى آن ، منجّز بودن حكم شارع است . « 1 » به نظر مىرسد علاوه بر ادلّه‌اى كه اقامه گرديد مىتوان به دلايل نقلى نيز استشهاد نمود ، نظير روايتى كه أبى الجاورد از امام محمّد باقر ( ع ) نقل مىنمايد ، در اين روايت چنين آمده است : « سألت أبا جعفر عليه السّلام عن الجبن فقلت أخبر فى من رأى أنّه يجعل فيه الميتة ، فقال ( ع ) : أ من أجل مكان واحد يجعل فيه الميتة حرم ما في جميع الأرضين ؟ ! إذا علمت أنّه ميتة فلا تأكله ، و إن لم تعلم فاشتر و بع و كل ، و اللّه انّي لاعترض السّوق فاشترى بها اللحم و السّمن و الجبن و اللّه ما أظنّ كلّهم يسمّون . . . « 2 » » از امام محمد باقر ( ع ) در مورد پنير سؤال كردم و گفتم مرا راهنمايى كنيد ، كسى ديده است برخى از پنيرها از حيوان مردار است ( آيا مىتواند از بازار پنير بخرد ؟ ) ايشان ( ع ) فرمودند : آيا به خاطر يك مكانى كه ديده شده است پنيرها از حيوان مردار ساخته مىشود بايد هرچه كه در زمين است حرام گردند ؟ ! پس هركدام از اين پنيرها را كه مىدانى از مردار است مصرف نكن و نسبت به آنهايى كه نمىدانى مىتوانى خريدوفروش نموده ، مصرف كنى . خدا شاهد است كه خود من نيز گذرم به بازار مىافتد و گوشت و روغن و پنير مىخرم و گمان

--> ( 1 ) - آخوند خراسانى ، كفاية الاصول ، ص 358 و 359 و ص 362 . ( 2 ) - مجلسى ، مولى محمد باقر ، بحار الأنوار ، ج 65 ، ص 153 ، حديث 22 .