1 - ما نسبت به خصوص وجوب هريك از جمعه و ظهر با قطع نظر از ديگرى شك داريم . 2 - شك در وجوب و يا عدم وجوب يك حكم محلّ اجراى برائت است . در نتيجه : ما آزاديم و از اصل برائت استفاده كرده يك طرف را انجام نمىدهيم . سپس مىگويند : ولى به دليل خارجى قاطع هستيم كه مخالفت قطعيّه حرام است و ما حق نداريم كه هر دو طرف يعنى هم ظهر و هم جمعه را ترك كنيم . پس : يكى را على التخيير انجام داده و نسبت به ديگرى آزاديم . به عبارت ديگر مىگويند : وقتى در خصوص يكى از طرفين ( مثلا جمعه قطع نظر از ظهر ) شك مىكنيم كه واجب است يا نه ؟ رفع ما لا يعلمون مىگويد : خير ، واجب نيست ، چرا كه وجوبش را نمىدانى و هكذا هنگام شك در نماز ظهر با قطع نظر از جمعه . به عبارت ديگر : 1 - خصوص من المشتبهين مشكوك است . وقتى مشكوك شد جاى اصل برائت است . 2 - اگر ما باشيم و اين اقتضاى ادله ، مىگوئيم : اصل برائت در همهء اطراف شبهه جارى مىشود . امّا : دليل خارجى قائم شده بر اين كه هر دو را نبايد ترك كرد . * دليل خارجى چيست ؟ اينست كه : اگر هر دو طرف را ترك كنى عرفا معصيت‌كار خوانده مىشوى . * پس چه بايد كرد ؟ بايد در يكى برائت جارى كنى ، و يكى را بجاى آورى ، و اتيان هر دو واجب نيست . * مقدّمة بفرمائيد هريك از منطوق و مفهوم اين اخبار برائت چه مىگويد ؟ منطوقشان مىگويد : تا زمانى كه نسبت به حكم واقعى علم نداريد ، واقع در حقّ شما منجّز نيست و شما نسبت به طرفين شبهه آزاد هستيد . مفهومشان مىگويد : زمانى كه به حكم واقعى علم پيدا كرديد ، اعم از اينكه اين علم اجمالى باشد و يا تفصيلى ،