تشريح المسائل : * مقدّمة بفرمائيد از نظر شيخ سببيّت چند چهره دارد ؟ سه چهره ، از جمله : 1 - سببيّت اشعرى 2 - سببيّت معتزلى 3 - مصلحت سلوكيه . * باتوجّه به مطلب مذكور از نظر اشعرىها چه تفاوتى ميان افراد عالم و جاهل نسبت به احكام واقعى وجود دارد ؟ اشاعره قائل‌اند كه حكم واقعى خداوند با تمام مراتبش اختصاص به افراد عالم دارد و لكن افراد جاهل در واقع و لوح محفوظ محكوم به حكمى نيستند . * به نظر اشعريها جاهل در چه مرحله‌اى محكوم به حكمى نمىباشد ؟ در هيچ‌يك از مراحل يك جاهل محكوم به آن حكم نمىباشد نه در مرحلهء اقتضاء نه در مرحلهء شأنيت نه در مرحله فعليت و نه در مرحله تنجّز . * پس از نظر آنها حكم فرد جاهل تابع چيست ؟ تابع اماره است . اگر اماره بر وجوب قائم شد وظيفه جاهل وجوب است . و اگر اماره بر حرمت اقامه شد وظيفه او حرمت و اجتناب است . و لذا : با قيام اماره بر حكمى در آن حكم مصلحت ملزمه ايجاد شده و مكلّف جاهل بايد بدان عمل كند . * اشكال مبناى فوق از نظر ما ( اماميه ) چيست ؟ اين است كه : احكام واقعيه تنها به افراد عالم اختصاص نداشته بلكه ميان عالم و جاهل مشترك است . نكته : به نظر ما وظيفه همگان اعم از عالم و جاهل تحصيل علم يا ظنّ به واقع است . * به چه دليل نظر اشاعره ( مبناى مذكور ) باطل است ؟ 1 - احكام واقعى اختصاصى به عالمين ندارد بالاجماع . 2 - در اشتراك احكام ميان عالم و جاهل اخباره متواتره وجود دارد . * احكام شرعيهء فرعيه بر چند قسم‌اند ؟ بر سه قسم‌اند ، از جمله : 1 - احكام فرعيّه‌اى كه عقل عقلاء نيز در حكم به آن موافق شرع است مثل : حسن عدل و قبح ظلم . 2 - احكام فرعيّهء شرعيّه‌اى كه مستند به دليل قاطع و جازم مىباشند مثل : وجوب نماز ، روزه ، زكات و . . .