3 - قول بعضى كوفيون مانند فراء « 1 » : « منذ » مركب از « من » جاره و « ذو » موصوله - كه قبيله طى آن را قبول دارند - بوده كه بعد از حذف واو در « ذو » كسره ميم « من » براى دلالت بر حذف واو ، بدل به ضمه شده و آن دو تبديل به « منذ » شده‌اند بنابراين در مثال « ما رأيته منذ يومان » در اصل « ما رأيته من ذو هو يومان » بوده است كه « يومان » خبر براى مبتداى محذوف است كه صدر صله و عايد به موصول نيز بوده و حذف شده است و جار و مجرور « من ذو » متعلق به فعل قبل مىباشد و مصداق « ذو » زمان است به همين جهت در تقدير قبل از آن ، كلمه زمان آورده مىشود . قابل ذكر است كه اين كلام درباره « مذ » نيز صادق است زيرا در نظر اين گروه از كوفيون « مذ » مخفف « منذ » مىباشد . الثالثة : حالت سوم از حالات سه‌گانهء « مذ و منذ » اين است كه بعد از آن دو ، جملهء فعليه يا اسميه آيد ، مانند قول أبي طالب خطاب به أمير المؤمنين عليه السّلام دربارهء حضرت محمّد صلّى اللّه عليه و آله و سلّم : « يا ولدي تعلم أنّ محمّدا و اللّه أمين منذ كان ، أمض و اتّبعه ، ترشد و تفلح و تشهد » . « 2 » شاهد : در وقوع جمله فعليها در عقب « منذ » است . يعنى « اى فرزندم مىدانى كه همانا حضرت محمّد صلّى اللّه عليه و آله و سلّم به خدا قسم امانتدار بوده است از همان اوّل كه خلق شد ، تأييد كن او را و تابع و حاضر در كنار او باش ، كه اگر اين كار را كنى ، رشد خواهى يافت و رستگار خواهى شد » . و مانند قول اعشى در مدح پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم : « و ما زلت أبغى المال مذ أنا يافع * وليدا و كهلا حين شبت و امردا » « 3 » شاهد : در وقوع جملهء اسميهء « أنا يافع » بعد از « مذ » است .

--> ( 1 ) - براى تحقيق مراجعه شود به الإنصاف : 1 / 382 . ( 2 ) - مناقب ابن شهر آشوب : 2 / 19 . ( 3 ) - شرح شواهد المغني : 2 / 567 ، شرح أبيات مغني اللبيب : 6 / 30 ، همع الهوامع : 1 / 216 ، أوضح المسالك : 2 / 154 ، التصريح على التوضيح : 2 / 21 ، شرح الاشموني : 2 / 228 .