ابو القاسم راز شيرازى

168

مناهج أنوار المعرفة في شرح مصباح الشريعة و مفتاح الحقيقة ( فارسى )

أَوْزارِ الَّذِينَ يُضِلُّونَهُمْ بِغَيْرِ عِلْمٍ أَلا ساءَ ما يَزِرُونَ « 18 » . و طايفهء ثانيه از مبغوضين حقّ تعالى ، قضاتند ؛ يعنى حكم‌كنندگان در ميان خلايق بر غير هدايت ؛ و حضرت ، از براى اين طايفه ، بيست و شش صفت بيان مىفرمايد ؛ اوّل آنكه مىفرمايد : « كسى كه جمع مىكند جهل را » ؛ يعنى مىگيرد جهالات را از افواه خلايق ، و او را علمى از مأخذى متين به‌جز اقوال خلق نيست ؛ پس عمل و قول او به جهل است . ثانى آنكه : « از جهّال ناس است » ؛ يعنى از اشراف نيست بلكه از ارذال است ؛ زيرا كه شرف ، به علم است ، و از شرف علم عارى است . و ثالث آنكه : « اسير است به ظلمات فتنه و خصومات » ؛ زيرا كه عالم نيست به غايات امور . رابع آنكه : « مىنامند او را « اشباه ناس » « 19 » عالم » ؛ يعنى كسانى كه انسان واقعى نيستند و از كمالات انسانيّه و علوم محرومند چون عوامّ و جهّال ، آن‌كس را عالم مىگويند به‌سبب ملبّس بودن او به لباس علماء ، و جلوه دادن خود را در مقام اهل علم . خامس آنكه : « ثابت نيست در علم ، يك روز تمام » ؛ يعنى اگر گاهى حكم از روى علم نمايد ، ثبات ندارد به قدر يك روز . سادس آنكه : « ابتكار « 20 » مىكند در صبح ، به طلب تكثير و جمع خيرات دنيا و اسباب و متاع آنكه قليلش بهتر از كثير است » ؛ يعنى بيرون مىآيد در اوّل صبح براى كسب دنيا ، و همّت او تمام بر كسب متاعى است كه فانى است ، و قناعت به قليل او بهتر از طلب كثير آن است كه مورث هلاكت است اگر حرام باشد چون رشوه و مال يتيم و غير آن ، و موجب حساب است اگر حلال باشد ،

--> ( 18 ) - تا آنكه روز قيامت ، بار سنگين خود را تماما ، و برخى از بار گناه آنان را كه از سر جهل و نادانى گمراهشان كرده‌اند بر دوش نهند . هان ! آگاه باشيد كه بد بارى است آنچه به دوش مىكشند : سورهء 16 آيهء 25 ( 19 ) - آدم‌نماها ( 20 ) - صبح كردن ؛ و اين كلمه ، از بكرة مأخوذ است كه به معنى بامداد باشد .