ابو القاسم راز شيرازى
141
مناهج أنوار المعرفة في شرح مصباح الشريعة و مفتاح الحقيقة ( فارسى )
امر به معروف و نهى از منكر ، در فروع دين است . بعد مىفرمايد : « ثعلبهء اسدى » سؤال كرد از حضرت رسول از آيهء يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا عَلَيْكُمْ أَنْفُسَكُمْ لا يَضُرُّكُمْ مَنْ ضَلَّ إِذَا اهْتَدَيْتُمْ يعنى مفاد اين آيه كه التزام حفظ نفس است از ضلالت و هدايت يافتن او ، منافات دارد با آياتى كه دليل است بر امر به معروف و نهى از منكر كه باعث هدايت و رفع ضلالت ديگران است كه : كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ تَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ « 8 » و : إِنَّ اللَّهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَ الْإِحْسانِ وَ إِيتاءِ ذِي الْقُرْبى وَ يَنْهى عَنِ الْفَحْشاءِ وَ الْمُنْكَرِ وَ الْبَغْيِ يَعِظُكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ « 9 » و امثال آنها ، و حضرت در جواب مىفرمايند : « امر كن به معروف ، و نهى كن از منكر ، و صبر كن بر آنچه برسد تو را ، تا وقتى كه ببينى بخل خلق را نسبت به خود ، كه خير خود را روا ندارند ، و هواى خود را متابعت مىكنند ، و عجب مىنمايند به رأى خود ، و متابعت امر و نهى الهى را نمىكنند ، آنوقت ، بر تو باد به حفظ نفس خود ، و ترك كن امر عموم خلق را ! » . پس امر به معروف و نهى از منكر را ترك نبايد نمود ، و آيهء مذكوره ، منافات ندارد با آن . و در تفسير حضرت امام عسكرى ص از حضرت رسول ص وارد است كه : « وحى فرمود حقّ تعالى در ازمنهء گذشته قبل از شما ، به سوى « جبرئيل » ، و امر فرمود او را كه خسف كند و فروبرد بلدى را كه مشتمل است بر كفّار و فجّار . پس عرض كرد « جبرئيل » : پروردگارا ! فرومىبرم آن شهر را مگر فلان زاهد را كه عارف به اوامر الهى است در اين شهر . پس فرمود حقّ تعالى : بلكه آن زاهد را قبل از كفّار و فجّار فروببر ! پس « جبرئيل » عرض كرد : به چه جهت
--> ( 8 ) - شما ( مسلمانان حقيقى ) نيكوترين امّتى باشيد كه براى ( هدايت و ارشاد ) خلق پديد آمدهايد كه به نكوكارى فرمان دهيد و از زشتى بازداريد . . . : سورهء 3 آيهء 110 ( 9 ) - به منهج اوّل ، صفحهء 228 رجوع شود .