ابو القاسم راز شيرازى

537

مناهج أنوار المعرفة في شرح مصباح الشريعة و مفتاح الحقيقة ( فارسى )

و نيز وارد است كه : « علماء امّتى كانبياء بنى اسرائيل » « 14 » . بعد ، حضرت امام عليه السّلام مىفرمايد : قصد كن به خواب ، تخفيف بر ملائكه را كه كاتبين اعمال خير و شرّ تواند و تخفيف بر نفس را بسبب عزل آن از شهوات ؛ زيرا كه ملائكه مىنويسند آنچه از ظاهر انسان از اعمال و كلمات خير و شرّ سر مىزند امّا اعمال قلبيّهء باطنيّه را احدى از ملائكه ، خبر نيست بجز حقّ تعالى ، و ملائكه را مثل ابالسه « 15 » در قلب انسان راهى نيست . و مىفرمايد : خبرت و معرفت حاصل كن بر عجز و ضعف خود و عدم قدرت بر حركات و سكنات مگر به حكم خداوند و تقدير او ؛ زيرا نوم - چنان‌كه مذكور شد - نه به اختيار عبد است بلكه به اضطرار است ؛ و اين دليل است بر وجود قادرى مختارى كه تربيت نماينده و حاكم است بر عبد ؛ پس به عبوديّت خود برخورد و به لوازم آن عمل نمايد . و مىفرمايد : نوم ، برادر موت است ، پس دليل كن آن را بر موت ؛ امّا در موت ، رجوع به زندگانى و انتباه به جهت اصلاح ما فات نيست و در نوم ، رجوع و انتباه است اگر متنبّه شود و اصلاح ما فات نمايد . بدان كه حضرت قادر حكيم در نوم ، علامات چند از موت قرار فرموده ، و در انتباه بعد از نوم نيز علامات چند بر يوم حشر و قيام مقرّر داشته تا آنكه انسان لبيب « 16 » عاقل ، استدلال نمايد از نوم و يقظه بر موت و حشر و قيامت خود ؛ زيرا كه در موت ، تمام قواى بدنيّه از عمل خود معزول شوند ، و در يوم حشر كه زنده گردند نيز بر سر كار و عمل آيند ، همچنين در نوم ، قواى بدنيّهء ظاهريّه از كار بازايستند و در حالت تيقّظ نيز بر سر

--> ( 14 ) - عالمان امّت من همچون پيامبران « بنى اسرائيل » اند . ( 15 ) - جمع ابليس ( 16 ) - عاقل ، باهوش