ابو القاسم راز شيرازى
369
مناهج أنوار المعرفة في شرح مصباح الشريعة و مفتاح الحقيقة ( فارسى )
موهوبهء « 13 » زياده از حدّ خويش شود . پس عبد متفطّن و متنبّه شود و دست از رعونت و سركشى جزء ضعيف نارى خود بر دارد و عداوت فطرى « ابليس » را با خود از مقدّمات مذكوره بيابد كه : إِنَّ الشَّيْطانَ لَكُمْ عَدُوٌّ فَاتَّخِذُوهُ عَدُوًّا ، و كمربند عبوديّت و طاعت را بر كمر فقر و افتقار بسته ، جبهه و وجه خود را بر خاك مذلّت سوده به لسان عجز و تذلّل و انكسار به اقتداى به پدر خود آدم ( ع ) رَبَّنا ظَلَمْنا أَنْفُسَنا وَ إِنْ لَمْ تَغْفِرْ لَنا وَ تَرْحَمْنا لَنَكُونَنَّ مِنَ الْخاسِرِينَ « 14 » گويد ، و تسبيح حقّ تعالى را به وصف علوّ و رفعت نمايد كه : سبحان ربّى الاعلى و بحمده تا به كمال عبوديّت كه باعث معرفت به ربوبيّت و فايدهء تعلّق روح به قالب است فايز گردد و تأكيد كند بذكر تسبيح سه دفعه تا ملكهء « 15 » تذلّل خويش و رفعت و علوّ و عظمت حقّ تعالى در نفس و قلب حاصل آيد . لذا حضرت امام عليه السّلام مىفرمايد كه زيانكار و اهل خسران نيست كسى كه وفا كند به حقيقت سجود كه عجز و مذلّت و افتقار در حضور پروردگار است اگر در مدّت عمر يك دفعه باشد ؛ زيرا كه عجز و مذلّت كه حقيقت سجود است موجب مغفرت و رحمت ربّ ودود است كه رأس هر منفعت و سود است . اگر مغفرت و رحمت ، عبد را حاصل نيايد از اهل خسران خواهد بود كه : وَ إِنْ لَمْ تَغْفِرْ لَنا وَ تَرْحَمْنا لَنَكُونَنَّ مِنَ الْخاسِرِينَ . و هرگاه لاهى و غافل شود از فيوضات و مواعيد حقّ تعالى در دنيا و آخرت از براى سجدهكنندگان ، و خدعه كند با نفس خود در سجود بسبب عدم توافق قلب و زبان و عدم تطابق خلوت ظاهرى در سجود با
--> ( 13 ) - عطا شده ( 14 ) - بار خدايا ما بر جان خود ستم كرديم و اگر تو بر ما نبخشى و رحم نكنى همانا از زيانكاران خواهيم بود : سورهء 7 آيهء 23 ( 15 ) - خوى و خصلتى كه بر اثر تمرين و ممارست در انسان ايجاد مىشود .