شرح تفصيلى بدان اى سالك سبيل عبوديّت و معرفت كه بعد از تحقيق و توضيح طرق ثلاثهء سلوك الى اللّه در باطن انسانى ، شروع كرده آمد در تحقيق ابواب حقايق و ارواح عبادات ؛ و باب اوّل در بيان حقيقت عبادت است . بدان به درستى كه عبادت ، ثمرهء شجرهء علم و معرفت است و نتيجهء عمر است و حاصل عبّاد است ، و در مزرعهء دنيا مانند بذر است كه مثمر ثمرات و درجات اخرويّه است كه : « الدّنيا مزرعة الآخرة » « 1 » ، و سرمايهء اولياست و طريق اصفياست و قرّة العين انبياست ؛ « كما قال رسول اللّه ( ص ) : و قرّة عينى فى الصّلاة » « 2 » ، و شعار منتهيان است و خرقهء كاملان است و برگزيدهء صاحب بصيرتان است و مناجات عارفان و عاشقان است كه : « المصلّى يناجى ربّه » « 3 » ، و منهاج و طريق به سوى پروردگار عالميان است كه : وَ أَنِ اعْبُدُونِي هذا صِراطٌ مُسْتَقِيمٌ « 4 » ، كه : وَ أَنَا رَبُّكُمْ فَاعْبُدُونِ « 5 » ، و سبيل وصول به جنان است كه : إِنَّ هذا كانَ لَكُمْ جَزاءً وَ كانَ سَعْيُكُمْ مَشْكُوراً « 6 » . امّا هرگاه تدبّر كند عبد در طريق عبادت ، مىيابد او را طريقى دشوار ، پرمشقّت ، دور مسافت ، كثير الآفات « 7 » ، عظيم

--> ( 1 ) - دنيا كشتزار آخرت است . ( 2 ) - چنانچه پيامبر خدا فرمود : روشنى ديدهء من در نماز است . ( 3 ) - نمازگزار با خداى خويش در راز و نياز است . ( 4 ) - . . و اينكه مرا پرستش كنيد كه اين راه راست است : سورهء 36 آيهء 61 ( 5 ) - . . و من پروردگار شمايم پس ( مرا ) پرستش كنيد : سورهء 21 اواخر آيهء 92 ( 6 ) - همانا كه اين ( بهشت قرب ) پاداش شماست و كوشش شما ( در راه رضاى من ) مقبول است : سورهء 76 آيهء 22 ( 7 ) - پرآسيب