فقر ايشان را به فساد مىكشد . ] و در جذب [ و كشيده شدن به سوى ] حق‌تعالى ريسمان وصال [ - قرب به حق ] را به عيان ببينى . [ يعنى آنگاه كه حق‌تعالى تو را با توفيق طاعت و قيام به حق بندگى ، به سوى خود جذب مىكند سبب نزديك ساختن را ببينى . توضيح اينكه « حبل » و ريسمان همان سببى است كه دو چيز را به هم وصل مىكند و پيوند مىزند . خداى متعال مىفرمايد : « وَ اعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِيعاً » « 1 » همگى به ريسمان خداوند چنگ زنيد . مقصود از اين ريسمان همان طاعت و بندگى و عمل به قرآن است . ] و الدرجة الثالثة بصيرة تفجّر المعرفة ، و تثبت الإشارة ، و تنبت الفراسة . درجهء سوّم ، بصيرتى است كه معرفت [ - كشف و شهود ] را جارى و روان مىسازد . « 2 » و اشارت را ثابت و استوار مىكند . [ يعنى حقيقت لطيف‌تر از آن است كه با عبارت و لفظ بيان شود يا با علم دانسته شود ؛ و ازاين‌رو ، عرفا با اشارتهاى لطيفى كه براى ديگران بىمعناست ، و لو از اهل علم باشند ، آن را بيان مىكنند . و اين اشارتها تنها براى اهل معرفت و اهل اللّه مفيد مىافتد . پس كسى كه معرفت بر جان او وارد گشته است ، اين اشارتها را ثابت و استوار مىكند . و بصيرت هرگاه به اين درجه برسد اشارت را اثبات مىنمايد . ] و فراست را مىروياند . « 3 » [ حاصل آنكه : هركس را خداوند به تزكيهء نفس و تصفيهء دل با زهد و عبادت موفق گرداند و قلب او را از زنگار تعلقات دنيوى پاك سازد و از اين ظلمتها رهايش كند و معرفت را در قلب او روان سازد ، فراست در او ظاهر و شكوفا مىگردد و

--> ( 1 ) - 3 / 103 . ( 2 ) - در اين عبارت ، معرفت ، به آبى تشبيه شده است كه بر روى زمين جريان مىيابد . ( 3 ) - چون معرفت را به آب جارى بر روى زمين تشبيه كرد ، دربارهء فراست تعبير به « انبات » كرد كه به‌معناى روياندن است . گويا فراست گياهى است كه از آب معرفت سيراب مىشود و در سرزمين قلب پاك و طاهر مىرويد .