عبدالجباربن زين العابدين شكوئى
8
مصباح الحرمين ( فارسى )
المدينة و المكّة المعظّمة ، طبع فى 1327 » « 1 » . شايان ذكر است كه عبارت « و فيه تمام اعمال . . . » در بيان علّامه ، مؤيّد كامل بودن كتاب در موضوع آنست . در « فهرست كتابهاى چاپى فارسى » تأليف « خانبابا مشار » نيز اشارهاى بدان رفته است ؛ « مشار » در بارهء آن نوشته است : « مصباح الحرمين ، آخوند عبدالجبّار بن حاج زين العابدين پيشنماز زاده شكوئى . . . » « 2 » . شيخ محمّد حسن بكائى ، از نويسندگان معاصر در « كتابنامهء حجّ » ، ضمن نقل مختصرى از مشخّصاتِ آن ، چنين نوشته است : « تمام اعمال مدينه و مكّه در اين كتاب بيان شده است » « 3 » . مؤلّف « مصباح الحرمين » مؤلّف كتاب ، همچنانكه در ابتدا و انتهاى نسخهء چاپ سنگى خود را معرّفى نموده ، و مرحوم علامهء طهرانى هم نوشته ، « مولى عبدالجبّار بن زينالعابدين شكوئى » است « 4 » . در كتابهاى تراجم رجال ، اطّلاعاتى از ايشان به دست نيامد ، در منابع ديگر نيز اطّلاعات ثبت شده بسيار مختصر است ؛ در كتاب « فهرست مستند اسامى مشاهير و مؤلفان » كتابخانهء ملّى ، فقط به ذكر نام و نام خانوادگى مؤلّف بسنده شده و براى تولّد و يا وفات ، تاريخى نقل نشده است ؛ نامهاى پذيرفته نشدهء مندرج در ذيل نام وى و در همان كتاب ، عبارتند از : « پيشنماز زاده » و « على تبريزى » « 5 » . از سوى ديگر « خانبابا مشار » ، علاوه بر كتاب « فهرست كتابهاى چاپى فارسى » در جاى ديگرى نيز اشارهاى به مؤلّف دارد ؛ در جلد سوّم « مؤلّفين كتب چاپى فارسى و عربى » دربارهء مؤلّف مصباح الحرمين
--> ( 1 ) - الذريعة 21 / 106 . ( 2 ) - فهرست كتابهاى چاپى فارسى 1 / 1445 . ( 3 ) - كتابنامهء حجّ / 251 . ( 4 ) - الذريعة 21 / 106 . ( 5 ) - فهرست مستند اسامى مشاهير و مؤلّفان 2 / 1253 .