عبدالجباربن زين العابدين شكوئى

43

مصباح الحرمين ( فارسى )

حديث مذكور ، ميان كعبه ميخ سُرَّةالدنيا را كوبيده بودند ، و بعد از آن به جهت ترتب آثار مفاسد بر آن ، بر طرف نمودند . شيخ محى الدين شافعى از شيخ ابوعمرو بن صلاح شافعى نقل كرده است به اين مضمون : در اين نزديكى « 1 » ، بعضى از فاجران حيله‌وران كه در كعبه بدعت در امر باطل نموده كه از آنها ضرر عظيمى به عوام مىرسد ، يكى عروةالوثقى است ، و آن جاى بلندى است از ديوار خانه [ كعبه ] كه در مقابل در خانه است و آن را عروةالوثقى نام نهاده‌اند ، و به خيال عوام انداخته‌اند كه هر كه خود را به آن برساند پس بتحقيق كه خود را به عروةالوثقى رسانيده خواهد بود و به اين سبب ، عوام كمال تعب مىكشند تا خود را به آن مىرسانند ، و گاهى مىشود كه بعضى سوار بعضى مىشوند . . . و ديگر ميخى است كه در ميان خانهء مباركه كوبيده‌اند و آن را سُرَّة الدنيا يعنى ناف دنيا ناميده‌اند . . . « 2 » . بعضى از علما مىفرمايد كه : شايد مرادش از مردانى كه در كعبه با زنان مختلط مىشدند ، خدمهء كعبه باشند يا اينكه در آن عصر ، متعارف چنان بوده است كه مردان با زنان داخل مىشدند ، و الّا در اين اعصار ، مردان در يك روز و زنان در روز ديگر داخل مىشوند و در مجموع سال از براى مردان هشت روز ، و از براى زنان هشت روز ديگر درِ خانه را مىگشايند ، و منبر چوبين را نزد آستانهء در كعبه مىگذارند كه مردم به آسانى داخل شوند . هشت روز حِصّهء « 3 » مردان : 1 - روز عاشورا است ، 2 - روز دوازدهم ربيع المولود كه نزد جماعت تسنّن و بعضى از شيعه روز ولادت خاتم الانبياءء صلى الله عليه و آله است ، 3 - روز جمعهء اوّل ماه رجب كه روز غايب است ، 4 - جمعهء آخر رجب ، 5 - پانزدهم شعبان كه روز برات است ، 6 - اوّل جمعهء ماه رمضان ، 7 - آخر جمعهء آن ، 8 - پانزدهم ماه ذىالقعدة . و هر روزى كه مردان داخل مىشوند ، زنان روز بعدش داخل مىباشند ، و روز بيستم

--> ( 1 ) - مراد از « اين نزديكى » ، زمان نزديك به حيات شيخ شافعى است ( بنا به قرينهء معنوى عبارت شافعى ) . م . ( 2 ) - المجموع 8 / 269 ؛ ( برخى از عبارات غير ضرورى حذف گرديد . م . ) ( 3 ) - حِصَّة : نصيب ، بهره . لغت نامه .