على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
3937
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
هزاره ( haz re ) ا . پ . گل مضاعف . و فوارهاى كه مانند ابريق باشد . و آن قسمتى از ديوار كه ما بين زمين اطاق و طاقچه واقع شده . و محجر و طارمى كه در جلو ايوان و جز آن بنا مىكنند . و نام گروهى از افغان . هزارها ( haz r - h ) پ . ج . هزار . هزار هزار ( haz r - haz r ) پ . ص . توصيفى عددى : يك ميليون . هزارى ( haz ri ) ص . پ . منسوب بهزار . هزاريكى ( haz r - yaki ) ص . پ . ياى دويم مجهول - يك هزارم جزء . هزارينه ( haz rine ) ا . پ . زر غير مصفا و غير خالص . و زر خالص . هزاز ( hez z ) ا . ع . نام گروهى از تازيان . هزاز ( hazz z ) ا . ع . صعوه و دم جنبانك . هزاع ( hez ' ) ص . ع . سهم هزاع : يك تير . يق : ما فى الجعبة الاسهم هزاع : يعنى در تركش بجز يك تير نيست . هزاع ( hazz ' ) ا . ع . شيرى كه شكار را درهم شكند . هزاك ( haz k ) و ( hoz k ) ص . پ . نادان و گول و ابله و احمق و بيوقوف و فرومايه و دون و پست . و آنكه زود فريفته ديگرى شود و گول خورد . و متكبر و خودپسند و زشت . هزاك ( haz k ) و ( hoz k ) ا . پ . نام باغى طولانى كه كيكاوس دويمين پادشاه پيشدادى بنا كرده بود . هزال ( haz l ) ا . پ . مأخوذ از تازى - لاغرى . هزال ( hoz l ) ا . ع . لاغرى خلاف سمن . و لاغر كردگى . هزال ( hoz l ) م . ع . هزل هزلا و هزلا و هزالا . ر . هزل ( hazl ) و ( hozl ) . هزال ( hazz l ) ا . ع . از اعلام است . هزال ( hazz l ) ص . ع . كسى كه بسيار مزاح مىكند . هزالة ( hoz lat ) ا . ع . بزله و سخره و خوشمنشى و شادى و خرمى و زيركى . هزامج ( hoz mej ) ا . ع . آواز پياپى . هزامل ( haz mel ) ا . ع . آوازهاى درهم آميخته كه آشكار نباشد . هزان ( hezz n ) ا . ع . نام پدر قبيلهاى از تازيان . هزاهز ( haz hez ) ا . پ . لرزه و رعشهاى كه از ترس پديد مىآيد . هزاهز ( haz hez ) ا . ع . فتنههايى كه مردمان در آن جنبش مىكنند . ج : هزهزة . هزاهز ( hoz hez ) ص . ع . ماء هزاهز : آب بسيار روان . هزائم ( az 'em ) ع . ج . هزيمة . هزبر ( hezbar ) و ( hezabr ) ا . ع . شير بيشه . و درشت آگنده ستبر . ج : هزابر . هزبر ( hezabr ) ا . پ . مأخوذ از تازى - شير بيشه . ج : هزبران . هزبران ( hezabr n ) پ . ج . هزبر . و هزبران وغا : شيران ميدان جنك و دليران . هزبر انداز ( hezabr - and z ) ص . پ . دلير و شجاع . هزبرانه ( hezabar ne ) ص - م ف . پ . مأخوذ از تازى - مانند شير و شيرانه و دليرانه . هزبرة ( hazbarat ) م . ع . هزبره هزبرة : بريد آن را و قطع كرد . هزبرى ( hezbari ) ا . پ . مأخوذ از تازى - درشتى و سختى . هزبلة ( hazbalat ) م . ع . هزبل الرجل هزبلة : سخت محتاج و فقير گرديد آن مرد . هزبليلة ( hazbalilat ) ا . ع . چيزى . يق : ما فيه هزبليلة : نيست در آن چيزى . هزبه ( hozbe ) ا . پ . نام گلى زرد . هزة ( hezzat ) ا . ع . شادمانى و خرسندى و خوشدلى و خوشحالى و فراخخويى و نشاطى كه از دهش پديد آيد . و تردد بانك تندر . و آواز جوشش ديك . و نوعى از رفتار شتر . هزج ( hazaj ) ا . ع . آواز تندر . و آواز و سرود و ترانه طربانگيز . و صدايى كه در آن خشونت و غلظتى باشد . و هر كلام متتابع و متقارب . و نام بحرى از عروض كه كلمات آن متتابع و متقارباند . هزج ( hazaj ) م . ع . هزج المغنى هزجا ( از باب سمع ) : سراييد آن آوازه خوان سرود طربانگيزى . هزد ( hazad ) ا . پ . نام حيوانى كه بيدستر نير گويند . هزدگند ( hazad - gond ) ا . پ . جند بيدستر . هزر ( hazr ) م . ع . هزره بالعصا هزرا ( از باب ضرب ) : سخت