على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
3737
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
نغنغ ( noqnoq ) ا . ع . مرد احمق و ضعيف . و كسى كه كنارهاى آن پر گوشت باشد . و جايى كه ميانهء كام و شوارب حلقوم واقع شده . و گوشت پارهء سرخى كه در زير نوك خروس واقع شده . و گوشت پارهء بالاى گردن شتر كه در نشخوار كردن مىجنبد . ج : نغانغ . نغنغة ( naqnaqat ) م . ع . نغنغ فلان نغنغة : عارض شد درد در نغنغ فلان . و نغنغ ( مجهولا ) : كج گرديد نغنغ آن از درد . نغنغة ( noqnoqat ) ا . ع . زن احمق و ضعيف . نغنويدن ( naqanvidan ) ف . ل . پ . ناغنودن و نخوابيدن و نيارميدن و نياسودن و غافل ناشدن . نغو ( naqv ) م . ع . نغا نغوا ( از باب نصر ) : نرم سخن گفت . نغو ( naqu ) ا . پ . قسمى از درخت آلو كه آلوى دمشقى گويند . نغوة ( naqvat ) ا . ع . آواز و سرود . نغوسه ( naquse ) ا . پ . واو مجهول - دل شكستن . و تسلى و دلنوازى . نغوشا ( naquc ) و ( nequc ) و نغوشاك ( naquc k ) و ( nequc k ) ا . پ . در هر چهار واو مجهول - گروهى از كافران كه ملائكه و آفتاب را پرستش مىكنند و داراى دينى مىباشند مركب از دين آتشپرستى و از دين يهود و بتازى آنها را صابى گويند . و نيز كسى كه از كيش و ملتى بكيش و ملت ديگر درآيد . و نيز نام بتى . نغوشاكيدن ( naquc kidan ) ف . ل . پ . واو مجهول - تغيير دين دادن و از دينى بدين ديگر شدن . نغوشه ( naquce ) ا . پ . واو مجهول - دلشكستگى . و تسلى و دلنوازى . و گوش دادن بسخن دو كس كه با هم آهسته حرف مىزنند . نغوض ( naquz ) ا . ع . ماده . شتر بزرك كوهان . نغوض ( noquz ) م . ع . نغض نغضا و نغوضا . ر . نغض . نغوك ( nequk ) ا . پ . واو مجهول - جهود و آتشپرست و بتپرست . نغول ( naqul ) ا . پ . واو مجهول - نغل و زير زمينى كه در صحرا و در دامنهء كوه جهة گوسپندان كنند . نغول ( nequl ) ا . پ . واو مجهول - نردبان و زينه پايهء سقفدار . و پوششى كه بر بام خانه به روى زينه پايه سازند تا برف و باران بر آن نريزد . نغول ( noqul ) ا - ص . پ . واو مجهول - ژرف و عميق . و راه دور و دراز . و غور و نهايت كارى . و كلفتى و ستبرى ديوار . نغولة ( noqulat ) م . ع . نغل المولود نغولة ( از باب كرم ) : تباه گشت آن مولود . نغوله ( naqule ) ا . پ . واو مجهول - زلف خوبان و گيسوهايى كه بر كلهء سر پيچيده شده باشند . نغولى ( noquli ) ا . پ . واو مجهول - عمق . نغى ( naqy ) م . ع . نغى نغيا ( از باب ضرب ) : سخن نرم گفت . و سكت فما نغى به حرف : خاموش شد و حرفى نزد . نغيا ( naqy ) ا . ع . نام دهى در انبار . و دهى ميان واسط و بصره . نغية ( naqyat ) ا . ع . نغمه و آواز . و خبر نخستين كه هنوز ثابت نشده باشد . و سخن خوش . نغير ( noqayr ) ا . ع . مصغر نغر و يا نغرة : گنجشك نوك سرخ خرد و كوچك . نغيق ( naqiq ) ا - ص . ع . ناقة نغيق : ماده شترى كه پى هم بانك كند . و نغيق الغراب : بانك زاغ . نغيق ( naqiq ) م . ع . نغق الغراب نغيقا : بانك كرد آن زاغ . و چون در خير بانك كند گويند : نغق الغراب ، و اگر در شر بانك كند گويند : نعب الغراب ( بالعين المهملة ) . نغيل ( naqil ) و نغيلة ( naqilat ) ا . ع . زادهء زنا و نغيلة مؤنث آن . نغيود ( naqyud ) ا . پ . نغو و آلوى دمشقى . نف ( naff ) م . ع . نف الارض نفا ( از باب نصر ) : تخم كاشت در آن زمين . و نف الدواء نفا ( از باب سمع ) : سفوف ساخت آن دوا را و يا سفوف خورد . و نففت السويق : سفوف كردم پست را . نفاء ( naf ' ) و نفاة ( naf t ) ا . ع . چيز بلايه وردى . و بقيه و راندهء دور كرده . نفأ ( nofa ' ) ع . ج . نفأة . نفأة ( nof'at ) ا . ع . پارههاى پراكنده از علف و گياه . و مرغزار مجتمع كه جدا شده باشد از علفزار كلانى كه مشرف بر آن باشد . ج : نفأ . نفاث ( naff s ) ص . ع . آنكه مىدمد و دمنده . نفاثات ( naff s t ) ع . ج . نفاثة . نفاثة ( nof sat ) ا . ع . آنچه از