على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
3700
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
نزهة ( nazhat ) ( nazehat ) ص . ع . ارض نزهة : زمين دور از كشتزار و از كثافات و مگسان اطراف شهر و دهات و از آبخيز دريا و از فساد هوا . و كذلك : ارض نزهة . نزهة ( nozhat ) ا . ع . دورى . و دورى از ناخوشى و پژمانى . ج : نزه . و هو بنزهة من الماء : آن از آب دورست . و ذات نزهة : يعنى دور از فساد هوا و آب خيز دريا و كثافات اطراف شهر و دهات . و نيز نزهة : تفرج و گردش در سبزهزارها و بساتين و باغها . نزهة ( nazehat ) ص . ع . ارض نزهة : زمين صاحب نزهة . نزهت ( nozhat ) ا پ . مأخوذ از تازى - پاكيزگى و نيكويى و بىعيبى و دورى از عيب و زشتى و سرور و خوشحالى . نزهتافزا ( nozhat - afz ) ص . پ . هر آنچه بر شادى و عيش بيفزايد . نزهتپذير ( nozhat - pazir ) ص . پ . دل شاد و خشنود و آراسته . نزهتكده ( nozhat - kade ) ا . پ . جاى تفرج و عيش و شادى . نزهتگاه ( nozhat - g h ) ا . پ . تفرجگاه و جاى عيش و شادى . نزهون ( nazehuna ) ع . ج . نزه . نزى ( naziyy ) ص . ع . عربده گر . يق انه لنزى الى الشر . نزيب ( nazib ) م . ع . نزب نزبا و نزيبا . ر . نزب . نزية ( naziyyat ) ا . ع . كاسه دور تك . و ابر . نزيج ( nazij ) ا . پ . اسب يدك . و اسبى كه براى جلال و جاه در جلو مردمان بزرك مىكشند . نزيح ( nazih ) ا . ع . بعيد و دور . نزيدن ( nazidan ) ف م . پ . بيرون كشيدن . نزير ( nazir ) ص . ع . كم و اندك . نزيز ( naziz ) ا - ص . ع . خواهان و شهوتمند . و زيرك . و خوش طبع . و فلان نزيز شر : فلان چسبان و ملازم بدى است . نزيز ( naziz ) م . ع . نزت الارض نزا و نزيزا ( از باب ضرب ) : زهابناك شد آن زمين و بسيار گرديد چشمههاى آن . و نزا لوتر نزيزا : جنبان شد آن زه هنگام تير انداختن . و نز الظبى : دويد آن آهو و بانك كرد هنگام گشنى . و نز فلان عنه : جدا گرديد فلان ازو . و نيز نزيز : سخت و استوار گرديدن . نزيع ( nazi ' ) ا . ع . غريب و بيگانه . و دور و بعيد . و آنكه مادرش برده باشد . و ميوهء از درخت فرو گرفته و چيده شده . و چاه نزديك تك كه با دست بتوان از آن آب كشيد . و نام شاعرى . نزيعة ( nazi'at ) ا . ع . ماده شتر نجس كه بشهرى غير از بوم و زاد خود براى فروش برند . و اسب گرامى كه از قومى ديگر گرفته باشند . و زنى كه در غير طايفهء خود شوهر كند و بدانجا رود . ج : نزائع . نزيف ( nazif ) ص . ع . آنكه از بسيارى رفتن خون از وى سست و ضعيف باشد . و كسى كه در خصومت حجت وى قطع شده باشد . نزيف ( nazif ) ا . ع . مستى كه عقل وى زايل شده باشد . و كسى كه از بسيارى تشنگى زبان و رگهاى بدن وى خشك شده باشد . و محموم و تب زده . نزيكات ( nazik t ) و ( nozayk t ) ا . ع . شرور از مردمان و از بزان . نزيل ( nazil ) ا . ع . طعام با بركت . نزيل ( nazil ) ص . ع . مهمان فرود آينده . و ثوب نزيل : جامه كامل . نزيم ( nazim ) ا . ع . دسته سبزى و تره . نزيم ( nazim ) و ( nezim ) ا . پ . ابر و بخار و دود . نزيم ( nezim ) ا . پ . طوفان و سيلاب . نزيه ( nazih ) ص . ع . مكان نزيه : جاى زيبا و داراى رنگهاى نيكو . و جاى پاك و پاكيزه و دور از كشت و آبهاى راكد و از كثافات و مگسهاى حوالى شهر و دهات و از آب خيزد يا و از فساد و بدى هوا . و رجل نزيه : مرد دور از ناخوشى و پژمانى . و ان فلانا نزيه كريم : فلان دورست از بخل و لئامت . و كذلك : نزيه الخلق . و مكان نزيه : جاى خالى دور از مردمان كه در آن كسى نباشد . نزيهة ( nazihat ) ص . ع . مؤنث نزيه . يق : ارض نزيهة : زمين زيبا و داراى رنگهاى نيكو . و زمين پاك و پاكيزهء دور از كشت و آبهاى راكد و كثافات و مگسهاى حوالى شهر و دهات و دور از آبخيز دريا و دور از فساد و بدى هوا . نژ ( naj ) ا . پ . دندانه كليد و هر آنچه چيزى را بدان بيرون كشند . نژاد ( nej d ) ا . پ . اصل و نسب و خاندان و تخمه و نسل . و اصيل و نجيب و خداوند اصل و نسب . و بدنژاد : نانجيب و بداصل . و پاكنژاد : نجيب و كسى كه خاندان و اصل آن پاك و خوب و از آلايش و دنائت و رذالت دور باشد . و اسب تازىنژاد : اسب عربى . نژاده ( naj de ) و ( nej de ) ا