على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
3554
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
روان گشته . و ناف فراخ شده . و كار سست شده . و روان شده هر آنچه در دول باشد . منفضخ ( montazex ) ص . ع . گشاد و فراخ شده از جراحت و جز آن . و كوهان شتر شكسته شده . و دول آب ريخته شده . و آنكه سخت مىگريد . منفطر ( monfater ) ص . ع . شكافته شده . منفطم ( monfatem ) ص . ع . باز ايستاده و بانجام رسيده . منفع ( monfe ' ) ا . ع . سوداگر عصا و چوبدستى . منفعة ( manfa'at ) ا . ع . سودمندى . ج : منافع . و از اعلام است . منفعت ( manfa'at ) ا . پ . مأخوذ از تازى - سود و فايده و نفع و حاصل و عملكرد و ربا . و منفعت كردن : سود بردن و فايده بردن و فايده و سود آوردن . و منفعت دادن : ربا دادن . منفعتگيرى ( manfa'at - giri ) ا . پ . سود بردگى . منفعتى ( manfa'ati ) ص . پ . مأخوذ از تازى - منسوب بمنفعت . و پول منفعتى : پولى كه از آن ربا گيرند . منفعل ( monfa'el ) ص . ع . كرده شده و ساخته شده . و اثر چيزى پذيرفته . و بجا آورده شده . منفعل ( monfa'el ) ص . پ . مأخوذ از تازى - پريشان و آشفته و دلگير و مهموم و مغموم و شرمنده و خجل و شرمسار . منفغر ( monfaqer ) ص . ع . دهان گشاده و غنچه شكفته . منفق ( monfeq ) ص . ع . آنكه انفاق مىكند و پول خرج مىنمايد . و آنكه به زودى و آسانى آراسته مىكند متاع و كالاى خود را . منفق ( monfeq ) ص . پ . مأخوذ از تازى - نفقه دهنده و خرجكننده . منفق ( monfaqq ) ص . ع . گشاده شده . منفك ( monfakk ) ص . ع . از جاى خود زايل شده مانند كف پاى . و از هم جدا گرديده . منفك ( monfak ) و ( monfakk ) ص . پ . مأخوذ از تازى - جدا شده و زايل گشته . و منفك نشدن : هميشه بودن . منفل ( monfel ) ص . ع . غنيمت دهنده . و آنكه تبر مىگيرد تا درخت قتاد براى شتران ببرد . منفل ( monfall ) ص . ع . سيف منفل : شمشير رخنهدار . منفلت ( monfalet ) ص . ع . آزاد كرده شده و رها كرده شده . منفلق ( monfaleq ) ص . ع . شكافته شده و پاره پاره گرديده . منفوخ ( manfux ) ص . ع . دميده شده . و كلان شكم و فربه . منفور ( manfur ) ص . ع . مغلوب . منفور ( manfur ) ص . پ . مأخوذ از تازى - نفرت كرده شده و ناپسند و مكروه . و منفور شدن : نفرت كردن و كراهت داشتن . منفوس ( manfus ) و منفوسة ( manfusat ) ص . ع . بچهزاده . و شئ منفوس : چيز گرانمايه و مرغوب . و ولد منفوس : بچهاى كه مادرش زچه باشد . منفوسة مؤنث . منفوش ( manfuc ) ص . ع . عهن منفوش : پشم رنگين زده شده . منفوض ( manfuz ) ص . ع . تب لرزه زده و گرفتار تبلرزه . منفوطة ( manfutat ) ص . ع . كف منفوطة : كف دست آبله برآورده شوخگين از كار . منفوق ( monfaveq ) ص . ع . تير سوفار شكسته . منفوه ( manfuh ) ا . ع . مرد سست دل ترسو . منفه ( monaffah ) و منفهة ( monaffahat ) ص . ع . بعير منفه : شتر مانده كرده شده . و كذلك : ابل منفهة . منفه ( monaffeh ) و منفهة ( monaffehat ) ص . ع . رجل منفه : مردى كه شتر را مانده مىكند . و كذلك : امراة منفهة . منفهق ( monfaheq ) ص . ع . برق فراخ شده و پراكنده گشته . منفهم ( monfahem ) ص . پ . مأخوذ از تازى - دريافت شده و فهميده شده . منفى ( manf ) ا . ع . جاى توقف كسى كه اخراج بلد شده باشد . منفى ( manfi ) ص . پ . مأخوذ از تازى - نفى كرده شده و دور كرده شده و رانده شده و اخراج بلد شده . منفئن ( monfa'enn ) ع . به معناى يفن يعنى پير فرتوت كهنسال . منقا ( monaqq ) ص . پ . مأخوذ از تازى - پاك كرده شده . و بادام منقا : قسمى از بادام پوست نازك . و مويز منقا : مويز هسته برآورده . منقاب ( menq b ) ا . ع . نى و لوله . منقاد ( menq d ) ا . ع . نول مرغان و منقار . و ابزارى كه بدان زر و سيم را سره كنند .