على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
3476
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
از گذشتن و عفو كردن از كسى كه به شخص ستم كند و پيوند كردن مر كسى را كه قطع كند و عطا كردن به كسى كه شخص را محروم سازد و گفتن حق اگر چه درباره خود باشد و عفو و اغماض از مردم و مواسات با برادر خود در مال و بسيار ذكر خدا كردن و رضا به قضاى خدا دادن . مكرمة ( mokramat ) ص . ع . جوانمرد با مروت و مردمى و التاء للمبالغه . مكرمة ( mokarramat ) ص . ع . مؤنث مكرم . مكرمت ( makramat ) ا . پ . مأخوذ از تازى - بزرگى و جوانمردى و مردمى و نوازش . مكرنف ( mokarnef ) ا . ع . بينى ستبر و پهن . و آنكه خرما را از بن شاخهء خرمابن مىچيند . مكرنه ( makrane ) ا . پ . شنگ و لحية التيس . مكروب ( makrub ) ص . ع . اندوهگين و غمگين . مكرود ( makrud ) ص . ع . بريده شده . و شارب مكرود : سبلت قطع شده . مكرونتن ( makrunetan ) ف - م . پ . بلغت زند و پازند : پذيرفتن و قبول كردن . مكروه ( makruh ) ص - ع . ناخوش و ناپسنديده . مكروه ( makruh ) ص . پ . مأخوذ از تازى - ناپسند و ناگوار و ناخوش . آيند و داراى كراهت و ناپاك و زشت و ناشايسته و ناسزاوار . و مكروه داشتن : نفرت داشتن و ناپسند داشتن . مكروهات ( makruh t ) ا - پ . مأخوذ از تازى - چيزهايى كه داراى كراهت باشد و هر چيز شرمآور و ناپاك و پليد و چيزهاى ناپسند . مكروهة ( makruhat ) ا . ع . رجل ذو مكروهة : مرد داراى سختى و شدت . مكره ( mokreh ) ص . پ . مأخوذ از تازى - ناپسند و داراى كراهت . مكرهة ( makrahat ) و ( makrohat ) م . ع . كره كرها و كرها و كراهة و مكرهة و مكرهة . ر . كراهة . مكرهة ( makrahat ) و ( makrohat ) ا . ع . سختى و ناپسندى . ج : مكاره . مكرهف ( mokraheff ) ا . ع . ابر ستبر برهم نشسته . و موى بلند پراكنده و ژوليده . و نره راست ايستاده . مكرى ( mokr ) ص . ع . كرايه داده شده . مكرى ( mokarri ) ا . ع . شتر نرم آهسته رفتار . مكز ( mokezz ) ص . ع . هر آنكه گرفتار لرزه باشد . مكزوبة ( makzubat ) ا . ع . رنگ ما بين سپيد و سياه . مكزوز ( makzuz ) ص . ع . گرفتار لرزهء شديد و سخت . مكزيك ( mekzik ) ا . پ . مملكتى جمهورى واقع در جنوب امريكاى شمالى و وسعت آن چهار مرتبه زيادتر از جمهورى فرانسه ولى جمعيت آن نزديك سه مرتبه كمتر يعنى شانزده ميليون جمعيت دارد و اين مملكت از حيث معادن و نباتات داراى ثروت بسيارى است ولى تجارت و صنعت ندارد . مكس ( maks ) ا . ع . باج و خراجى كه راهداران مىگيرند . ج : مكوس . و دراهمى كه در جاهليت در بازار از بايع مىگرفتند . و دراهمى كه عامل صدقه پس از فراغ از صدقه مىگيرد . و رسوم . و زيان و ستم و ظلم . مكس ( maks ) م . ع . مكس فى البيع مكسا ( از باب ضرب ) : كم كرد قيمت و بها را و تشويش در بيع نمود . و مكس الشئ : كم كرد آن چيز را . و مكس فلانا : ستم نمود فلان را . و نيز مكس : باج و خراج گرفتن . مكس ( makes ) ا . پ . رسوم و دستورى و باج و راهدارى و مانند آن . مكساب ( meks b ) ص . ع . فايده برنده و سودگيرنده . مكسال ( meks l ) ص . ع . زن سست و كاهل . و دختر ناز پرورده كه از مجلس خود بيرون نرود و هو مدح لها . مكسب ( maksab ) و ( makseb ) و مكسبة ( maksebat ) ا . ع . كسب و پيشه و ورزش . ج : مكاسب . مكسب ( makseb ) ا . ع . جاى كسب . ج : مكاسب . مكست ( mekast ) ا . پ . از اتباع شكست مىباشد . مكسح ( mokassah ) ا . ع . بركنده پوست . مكسح ( meksah ) و مكسحة ( meksahat ) ا . ع . جاروب . و پاروب . و بيل برفروب . مكسر ( makser ) ا . ع . جاى شكستن . و جاى آگاهى و خبرت و آزمايش چيزى . و نژاد و اصل و بيخ . ج : مكاسر . و عود صلب المكسر : چوبى كه نيكويى آن را از شكستن معلوم كنند . و عود طيب