على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
3389
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
معاصرين ( mo ' serin ) ا . پ . مأخوذ از تازى - مردمان همعصر و همزمانه . معاصم ( ma ' sem ) ع . ج . معصم . معاصى ( ma ' si ) ع . ج . معصية . معاصى ( ma ' si ) ا . پ . مأخوذ از تازى - گناهها . معاصى ( mo ' si ) ص . ع . نافرمان و گردنكش و گناهكار . معاصير ( ma ' sir ) ع . ج . معصار . و ج . معصر . معاضبة ( mo ' zabat ) م . ع . عاضبه معاضبة و عضابا : رد كرد او را و منع نمود . معاضة ( mo ' zzat ) م . ع . عاضا معاضة و عضاضا : هر يك مر ديگرى را گزيدند . معاضة ( mo ' zzat ) ا . ع . كزيدگى اسب . معاضد ( ma ' zed ) ع . ج . معضد . معاضد ( mo ' zed ) ص . ع . يارىكننده . معاضد ( mo ' zed ) ا . پ . مأخوذ از تازى - دستگير و معاون و مددگار و همبازو و مقابل و برابر . معاضدة ( mo ' zadat ) م . ع . عاضدوا معاضدة و عضادا : يارى كردند و معاونت نمودند همديگر را . معاضيل ( ma ' zil ) ع . ج . معضل . معاطاة ( mo ' t t ) م . ع . عاطى الصبى اهله معاطاة : ورزيد و كسب كرد آن كودك جهة كسان خود و داد ايشان را آنچه خواستند . و هو يعاطينى : او خدمت مىكند من را و نگاه مىدارد آنچه حق من است . و نيز معاطاة و عطاء : از همديگر گرفتن و عطا نمودن . معاطب ( ma ' teb ) ع . ج . معطب . معاطس ( ma ' tes ) ع . ج . معطس ( ma'tas ) و ( ma'tes ) . معاطش ( ma ' tec ) ع . ج . معطش . و . ج . معطشة . معاطشة ( mo ' tacat ) م . ع . نبرد كردن در تشنگى . معاطف ( ma ' tef ) ع . ج . معطف . معاطف ( ma'tef ) ا . ع . چمهاى رود و چمهاى دره . معاطفة ( mo ' tafat ) م . ع . با هم مهربانى نمودن . عطاف مثله . معاطل ( ma ' tel ) ا . ع . معاطل المراة : جايهاى پيرايهء زن . ج : معطل . معاطن ( ma ' ten ) ع . ج . معطن . معاطى ( ma ' ti ) و ( ma ' tiyy ) ع . ج . معطاء . معاظة ( mo ' zzat ) ا . ع . دشنام آشكارا . و شدت مشقت و سختى جنك . معاظة ( mo ' zzat ) م . ع . سختى كردن . و همديگر را گزيدن . عظاظ مثله . معاظلة ( mo ' zalat ) م . ع . عاظل معاظلة و عظالا . ر . عظال . معاعاة ( mo ' ' t ) م . ع . خواندن گوسپند را . و بانك كردن يكديگر را . معاف ( mo ' f ) ص - م - ف . پ . مأخوذ از تازى - بخشيده شده و معذور و آمرزيده شده و عفو كرده شده و اجازه داده شده . و خلاص گشته و آزاد شده . و معاف فرمودن و يا معاف كردن : عفو كردن و بخشيدن . معافاة ( mo ' f t ) م . ع . عافاه الله من المكروه معافاة و عافية : نگاهداشت آن را خداوند از رنج و بيمارى و عافيت داد . و نيز معافاة : عافيت دادن خداى مردم را از اذيت تو و ترا از اذيت مردم . و بىپروا كردن ترا از مردم و مردم را از تو . معافر ( ma ' fer ) ا . ع . نام شهرى و يا موضعى بيمن . و نام پدر قبيلهاى از همدان . معافر ( mo ' fer ) ا . ع . مردم نرم رفتار . و آنكه با كاروانيان رود و فضله ايشان خورد . معافرية ( ma ' feriyyat ) ص . ع . ثياب معافرية : جامههاى منسوب بمعافر . معافزة ( mo ' fazat ) م . ع . بازى كردن زن و شوى با يكديگر . معافسة ( mo ' fasat ) م . ع . همديگر را مروسيدن . و پاى بر سرين كسى زدن . معافقة ( mo ' faqat ) م . ع . مروسيدن و فريب دادن . و فساد و تباهى انداختن گرگ در گوسپندان از آمد و رفت . معافگاه ( mo ' - g h ) ا . پ . جاى آزادى و جاى مقدس و پناهگاه . معافنامه ( mo ' f - n me ) ا . پ . برات آزادى و آزادنامه و سندى كه داده مىشود براى معافى از باج و خراج . معافى ( mo ' f ) ص . ع . عافيت بخشيده شده و تندرست نگاهداشته از رنج و بلا . معافى ( mo ' fi ) ا . پ . مأخوذ از تازى - بخشيدگى و بخشش و رهايى و آزادى