على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
3343
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
بارى كه باز دارد شخص را از كار ديگر . ج : مشاغل . مشغله ( macqele ) ا . پ . مأخوذ از تازى - كار و بار و شغل و پيشه و كسب و معامله و داد و ستد و هر چيزى كه شخص را به خود مشغول كند . و تماشا . و هنگامه . و مدرسه . مشغنب ( mocaqnab ) و ( mocaq - ) ( neb ) ص . ع . تيس مشغنب القرن : گوسپندى كه شاخ آن راست برآمده سپس بجانب گوش پيچ خورده باشد . و كذلك : مشغنب القرن . مشغوف ( macquf ) ص . ع . ديوانه . مشغول ( macqul ) ص . ع . در كار داشته شده . مشغول ( macqul ) ص . پ . مأخوذ از تازى - در كار . و متوجه و روىآور و كاردار . و بازداشته . و مشغول بودن و يا مشغول شدن : در كار بودن و كاردار بودن . و متوجه شدن و روىآور گشتن . و مشغول داشتن و يا مشغول كردن : بازداشتن و منصرف كردن . مشغولى ( macquli ) و مشغوليت ( macquliyyat ) ا . پ . مأخوذ از تازى - اشتغال و شغل و پيشه و كار و عمل . مشغوم ( macqum ) ا . ع . ماده شتر بسيار شير . مشفار ( mecf r ) ا . ع . لب شتر . مشفتر ( mocfaterr ) ص . ع . مرد موى بر تن خاسته و مقشعر . و مستعد دامن بر زده و بر پاى خاسته . و غبار برخاسته و بلند شده . مشفح ( mocaffah ) ا . ع . محروم كه به چيزى نمىرسد . مشفر ( macfar ) و ( mecfar ) ا . ع . لب شتر و گاهى بطور استعاره در مردم هم گويند . ج : مشافر . المثل : اراك بشر ما احار مشفر : يعنى ظاهر آن تو را بىنياز مىكند از سؤال باطن زيرا همينكه ديدى بشرهء او را اعم از آنكه فربه باشد و يا لاغر استدلال مىكنى بر كيفيت خوردن آن . و نيز مشفر : قوت و شدت . و قطعهاى از زمين و از ريگ . مشفر ( mocaffer ) ص . ع . عيش مشفر : عيش تنك و كم . مشفشف ( mocafcaf ) و ( mocaf - ) ( cef ) ص . ع . سبك عقل و بدخوى . و كسى كه از غيرت لرزه و شوريدگى در وى بهم رسيده باشد . مشفق ( mocfeq ) ص . ع . مهربان و نصيحتگر . و ترسان و بيمناك . مشفق ( mocfeq ) ص . پ . مأخوذ از تازى - دوست مهربان و نصيحتگر و تيمناك . مشفق ( mocaffaq ) ص . ع . عطاء مشفق : دهش كم و اندك . مشفقانه ( mocfeq ne ) م ف . پ . مأخوذ از تازى - از روى مهربانى و مرحمت . مشفلة ( mecfalat ) ا . ع . شكنبه . ج : مشافل . مشفوع ( macfu ' ) و مشفوعة ( macfu'at ) ص . ع . ديوانه . مشفوف ( macfuf ) ص . ع . شفاف و روشن و تنك كه از زير آن چيزى پيدا و نمايان باشد . مشفوه ( macfuh ) ص . ع . آنكه از وى به الحاح و بسيار سؤال كرده باشند . و ماء مشفوه : آبى كه بر آن نوشندگان بسيار گرد آمده باشد . و كذلك : طعام مشفوه . مشفوهة ( macfuhat ) ص . ع . كم و اندك . يق : اتانا و اموالنا مشفوهة . مشق ( macq ) م . ع . مشقت الابل الكلاء مشقا ( از باب نصر ) : بهترين گياه را چريدند شتران . و مشق الطعام : بيشتر از آنچه خورد از طعام باقى گذاشت . و مشق الثوب الجديد ساق صاحبه : سوزش آورد پوشاك نو ساق پوشنده را . و مشقت الجارية ( مجهولا ) : باريك و دراز اندام گرديد آن دخترك . و نيز مشق نوعى از گائيدن . و بشتاب نيزه زدن . و بشتاب زدن . و خستن . و تازيانه زدن . و بشتاب خوردن . و سست خوردن . و نوشتن حروف . و موى شانه كردن . و كشيدن چيزى را تا بيازد و دراز گردد . و پاره كردن جامه را . و كم دوشيدن . و زه كشيدن تا نرم گردد . مشق ( macq ) ا . پ . مأخوذ از تازى - مشخ و مداومت در كار . و تخته و يا كاغذى كه بر آن خط نويسند . مشق ( macq ) و ( mecq ) ا . ع . گل ( gel ) سرخ . مشق ( mecq ) ص . ع . رجل مشق : مرد سبك گوشت . مشق ( macq ) ع . ج . امشق و مشقاء . مشق ( macaq ) م . ع . مشق مشقا ( از باب سمع ) : رسيد يك ران او به ران ديگر او . مشق ( mecaq ) ع . ج . مشقة . مشق ( macaq ) ا . ع . شكاف ميان دو كنارهء كس زن . مشقأ ( macqa ' ) ا . ع . فرق سر . مشقأ ( mecqa ' ) و مشقا ( macq ) ا . ع . شانه . مشقاء ( macq ' ) ص . ع . مؤنث امشق : زنى كه هر دو شكم رانش بهم برخورده