على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

3272

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

و شراب مروق : شراب صاف و پالوده شده كه اصلا غش در آن نبود . مروق ( moravveq ) ا . پ . مأخوذ از تازى - رواق سازنده و معمار . و كسى كه بر سقف و درهاى خانه پرده بندد . مرول ( merval ) ا . ع . مردى كه لعاب دهان وى بسيار باشد . و قطعه‌اى از ريسمان سست . مرون ( marun ) ص . ع . مغلوب و مقهور . يقال : هو مرون به . مرون ( morun ) م . ع . مرن مرانة و مرونا و مرونة . ر . مرانة . مرؤن ( mar'una ) ع . ج . مرء ( mar ' ) و ( mer ' ) و ( mor ' ) . مرونة ( morunat ) م . ع . مرن مرانة و مرونة و مرونا . ر . مرانة . مرؤوس ( mar'us ) ع . ر . مرؤس . مروه ( marve ) ا . پ . نام كوهى در مكه . مروه ( moravvah ) ص . پ . ماخوذ از مروح تازى - خوش‌بو و معطر . مروه ( moravveh ) ص . پ . مأخوذ از مروح تازى - سخت خوشبوى و معطركننده . مروى ( marv ) ا . ع . نام موضعى . مروى ( merv ) ا . ع . ريسمانى كه بدان بار بر اشتر استوار كنند ج . مراوى . مروى ( marvi ) ا . پ . مأخوذ از تازى - روايت شدهء از آن حضرت و ائمه سلام اللّه عليهم و وارد شدهء از ايشان . مروى ( marvi ) ص . پ . منسوب به شهر مرو . مروى ( morvi ) ص . ع . ماء مرو : آب تشنه سيراب كن . مروى ( marviyy ) ص . ع . حديث و يا شعر روايت شده و نقل شده . و مروى عنه : كذلك . مروى ( marviyy ) و ( maraviyy ) ص . ع . منسوب به شهر مرو . يق : ثوب مروى . و كذلك : مروى . مره ( morh ) ع . ج . امره و مرهاء . مره ( marah ) م . ع . مرهت عينه مرها ( از باب سمع ) : بىسرمه شد چشم وى . و تباه گرديد چشم او از بيسرمگى ، و سپيد گشت جاى سرمه از گرداگرد چشم او . مره ( mareh ) ص . ع . سست و ضعيف و تباه شده . و رجل مره الفواد : مرد بيمار دل و گرفتار عشق . مره ( marre ) ا . پ . شمار و حساب و تعداد . و اندازه و پيمانه . مره ( marre ) ا . پ . مأخوذ از تازى - بار و دفعه . و بالمره : دفعة و غفلة . و ناگاه و كاملا و يكبارگى . مرهاء ( marh ' ) ص . ع . مؤنث امره يق : امراة مرهاء : زن تباه چشم از نكشيدن سرمه . و عين مرهاء : چشم تباه شده از بيسرمگى . ج : مره . مرهاء ( merh ) ص . ع . فرس مرهاء : اسب شتاب‌رو . ج : مراهى . مرهب ( morheb ) ص . ع . ترساننده . مرهب ( morhab ) ا . ع . از اعلام است . مرهبل ( morahbal ) و ( morahbel ) ا . ع . سخن مبهم كه بفهم نيايد . مرهة ( morhat ) ا . ع . سپيدى خالص . و گوى كه در آن آب باران گرد آيد . و نام پدر بطنى . مرهج ( morhej ) ص . ع . نوء مرهج : ستارهء بسيار باران . مرهصة ( marhasat ) ا . ع . پايه و درجه و منزلت و مرتبه . و محل سودگى سم ستور . ج : مراهص . مرهط ( morahhat ) ص . ع . رجل مرهط الوجه : مرد آماسيده روى . مرهف ( morhaf ) ص . غ . سيف مرهف : شمشير تنك و نازك . و فرس مرهف : اسب باريك شكم كه استخوانهاى پهلوى آن درهم بود و آن عيب است . مرهف ( morhef ) ص . ع . آنكه شمشير را تنك كند و تيز نمايد . مرهق ( morhaq ) ا . ع . كسى كه درك مىكند كه كشته خواهد شد . مرهق ( morahhaq ) ا . ع . موصوف بظلم و ستم . و متهم ببدى و شر . و آنكه وى را مردمان و مهمانان بسيار فراهم آيند . مرهل ( morahhal ) ا . ع . آماسيده . يق : اصبح مرهلا اذا تهبج . مرهم ( marham ) ا . ع . مأخوذ از مرهم فارسى و بمعنى آن . ج : مراهم . مرهم ( marham ) ا . پ . آنچه بر جراحت نهند تا به شود و بريزه نيز گويند مرهم بها ( marham - bah ) ا . پ . حق العلاج جراح . مرهم‌پرست ( marham - parast ) ا . پ . داناى به مداواى جراحت و مرهم نهادن بر آن . مرهمة ( marhamat ) م . ع . مرهمت الجرح مرهمة : مرهم گذاشتم بر زخم . مرهم‌دان ( marham - d n ) ا . پ . ظرفى كه در آن مرهم را ضبط مىكنند . مرهمس ( morahmas ) ص . ع . امر مرهمس و مدهمس : كار پوشيده و پنهان . مرهم نه ( marham - neh ) ا . پ .