حسن الأمين ( مترجم : مهدى زنديه )

338

الإسماعيليون والمغول ونصير الدين الطوسي ( اسماعيليون و مغول و خواجه نصير الدين طوسى ) ( فارسى )

برخى از كتابهاى ايشان به دست ما رسيده است . « 1 » اسماعيليان يمن : اولين مكانى كه دعوت اسماعيليه بطور گسترده‌اى انتشار يافت ، يمن بود . داعى اسماعيلى ، حسين بن حوشب ، ملقب به منصور اليمن توانست در دعوتش در يمن كامياب شود و در قبايل يمنى نفوذ كرده مذهب اسماعيلى را در آنجا تثبيت نمايد و سپس به نام امام مستور رهبرى اين سرزمين را به عهده بگيرد و با آن قلاع و دژها را فتح و بر قسمتى از زمين سيطره پيدا كند و براى اولين بار در تاريخ ، در اين قسمت از كره خالى حدود 31 سال قبل از دولت بزرگ فاطميان ، يك حكومت شيعى اسماعيلى به پا كند . يكى از كسانى كه ابن حوشب را در دعوتش همراهى مىكرد ، على بن فضل بود . به اعتقاد ابن خلدون اين فرد ( على بن فضل ) اهل يمن و از مردم جند و از كسانى بوده است كه شيفته دعوت اسماعيليه مىشود و سپس به سلميه مىآيد تا از امام محمد حبيب ، ديدار كند . و چون قصد بازگشتن به يمن مىكند ، امام ، ابن حوشب را به همراه او به يمن مىفرستد . از سخنان ابن خلدون فهميده مىشود كه قبل از ورود ابن حوشب به يمن دعوت اسماعيليه در اين سرزمين داراى ريشه‌هايى بوده است . زيرا ابن خلدون وقتى از دعوت اسماعيليه سخن مىگويد چنين اظهارنظر مىكند : « در يمن گروهى بوده‌اند معروف به بنى موسى ، و شخصيت ديگرى در اين سرزمين بوده است معروف به على بن فضل ، على به ديدار امام حبيب [ به سلميه ] آمد كه امام حبيب رستم را با او به يمن روانه كرد . »

--> ( 1 ) - أدب مصر الفاطمية ، ص 41 - 42 .