على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

2735

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

كاب ( k b ) ا . پ . لاف . و گاو . كأب ( ka'b ) ا . ع . اندوه . و شكستگى و بد حالى از اندوه و غم . كأب ( ka'b ) م . ع . كئب كأبا و كآبة و كأبة ( از باب سمع ) : اندوهگين گرديد و بدحال شد از غم . كأباء ( ka'b ' ) ا . ع . اندوه و غم . كاباء ( k 'b ' ) ص . ع . امراة كاباء : زن اندوهگين و بدحال از غم . كأبة ( ka'bat ) و كآبة ( ka ' bat ) م . ع . كئب كأبا و كآبة و كأبة . مر . كأب ( ka'b ) . كأبة ( ka'bat ) ا . ع . اندوه . و شكستگى و بدحالى از غم و اندوه . كابتره ( k btare ) ا . پ . سخن احمقانه . كابح ( k beh ) ا . ع . آنچه پيش مىآيد شخص را از چيزهائى كه فال بد از آن‌ها مىگيرد و تفأل بد مىكند . ج . كوابح . كابخ ( k bax ) ا . پ . ديگ افزارى كه با نان خورده شود . كابد ( k bed ) ا . ع . رنج كشى جهة چيزى و تحمل سختى براى آن چيز ، اسم است كباد را . كابر ( k ber ) ا . ع . بزرگ و كبير . و و رثوا المفاخر كابرا عن كابر اى كبيرا شريفا عن كبير شريف . كابس ( k bes ) ا . ع . دونده . يق : جاء فلان كابسا : دوان آمد فلان . و نام شخصى . كابس ( k bes ) ص . ع . عابس كابس : ترش روى چه كابس در اين جاى از اتباع است . كابسة ( k besat ) ص . ع . ارنبة كابسة : نوك بينى بر لب فرود آمده . كابك ( k bok ) ا . پ . آشيان مرغان . و آشيان كبوتر خانگى . و آشيان گنجشك كه در خانه باشد . و زنبيل مانندى كه در خانه آويزند تا كبوتر در آن تخم كرده بچه آورد . و رفيده و گرد بالشى كه در روى آن چونهء خمير را گسترانيده بر تنور بندند . كابل ( k bel ) ص . پ . كوتاه و قصير . كابل ( k bol ) ا . پ . نام شهرى پايتخت افغانستان . و نام نوعى از ساز . كابلج ( k blej ) ا . پ . خنصر و انگشت كوچك دست و پا . كابلى ( k beli ) ا . پ . قسمى از هليله كه بليلهء كابلى نيز گويند . كابلى ( k boli ) ص . پ . منسوب به شهر كابل . كابلى ( k boli ) ا . پ . قسمى از نخود . و كرسنه . كابلى ( k boliyy ) ا و ص . ع . كوتاه بالا . و منسوب به شهر كابل . كابليج ( k blij ) ا . پ . خنصر و انگشت كوچك دست و پا . و زنبيل مانندى كه در خانه‌ها جهة كبوتران آويزند . كابن ( k ban ) ا . پ . مهر و صداق زن و كابين . كابنه ( k bene ) ا . پ . چشم . و نگاه و نظر . كابوس ( k bus ) ا . پ . خفتك كه استبنه و بر فخج و ترخفنج و خرخجيون و خفج و خفجا و خفرنج و گوشاسب و گوشتاسب و يرقخج نيز گويند يعنى حالتى كه در شب مردم خفته را فرا گيرد و در آن حالت جنبش نتواند . و نوعى از جماع . كابوك ( k buk ) ا . پ . كابك و آشيان مرغان . و آشيان كبوتران خانگى . و زنبيل مانندى كه در خانه آويزان كنند تا كبوتران و فاختگان در آن تخم گذارده بچه آرند . و رفيده . كابول ( k bul ) ا . پ . دام شكارى . كابى ( k bi ) ا و ص . ع . مرتفع . و بر روى افتاده . و خاك ريزان و روان . و فلان كابى الرماد : فلان بزرگ و مهمان‌نواز است . و نيز كابى : از اعلام است . كابيدن ( k bidan ) ف م . پ . كاويدن و كاوش كردن و كندن . و خراشيدن . و شكافتن . و ميان تهى كردن . كابيشه ( k bice ) ا . پ . گل كافشه . و گل كاجيره . كابيل ( k bil ) و كابيله ( k bile ) ا . پ . جوغن سنگى و هاون . و هر چيز كه در آن غله كوبند . كابين ( k bin ) ا . پ . مهر و صداق زن يعنى مبلغ و مقدارى كه در هنگام عقد بستن و نكاح كردن زن مقرر كنند . و عقد و نكاح و ازدواج . كابينه ( k bine ) ا . پ . - مأخوذ از فرانسه - خلوتخانه . و اطاق كار . كابينى ( k bini ) ا . پ . مهر و صداق . و شيربها . كات ( k t ) ا . پ . نوعى از برنج كه چون يك دفعه بكارند تا هفت سال بار دهد و در شوشتر عمل آيد . و نيز قطره را گويند . و كات كبود : تركيبى از جوهر گوگرد و مس يعنى سولفات مس . و كات هندى : عصارهء چوب درختى كه آن را با برگ پان خورند . و نيزكات : نام شهرى در خراسان و يا تركستان . كاتب ( k teb ) ص . ع . نويسنده . و دانا . و دوزندهء مشك . ج : كتاب ( kott b ) و كتبة و كاتبون . و ج ج : كتاتيب . كاتب ( k teb ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نويسنده . و دبير و منشى . و ثبت كننده و ثبات . و محرر و نويسندهء كتاب و دفتر و جز آن . و ستارهء مشترى . و كاتب ازلى : خداوند