على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

2638

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

و قرورا و قرا . مر . قرار ( qar r ) . قر ( qorr ) ا . ع . سرما . و سرماى زمستان . و آرام جاى . و در مصيبت شديد گويند : وقعت بقر اى صارت الشدة فى قرارها . قرء ( qar ' ) م . ع . قرءه و به قرء و قراءة و قرآنا ( از باب نصر و فتح ) : خواند آن را . و قرء عليه السلام : رسانيد به روى سلام را . و قرات الناقة : آبستن شد آن ماده شتر . قرء ( qar ' ) و ( qor ' ) ا . ع . حيض . و پاكى از حيض . و ميان دو حيض . و سپرى شدن حيض . و هنگام حيض . و هنگام پاكى زن . و وقت و هنگام . و قافيه . ج : اقراء و قروء و اقرؤ . و يا آنكه جمع قرء بمعنى پاكى زن قروء و بمعنى حيض اقراء است . الحديث : دعى الصلاة ايام اقراءك قرا ( qar ) ا . پ . - مأخوذ از تركى - سياه و قره . قرا ( qar ) ا . ع . پشت . و قسمى از كدو . قرا ( qer ) ا . پ . منجنيق . قراء ( qor ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - قريه‌ها و شهرها و دهها . قرا ( qorr ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - خوانندگان قرآن مجيد و قاريها . قراء ( qar ' ) م . ع . قرى قرى و قراء . مر . قرى ( qar ) . قراء ( qar ' ) ا . ع . ميزبانى . قراء ( qer ' ) م . ع . قارأه مقارأة و قراء . مر . مقارأة . قراء ( qarr ' ) ا . ع . خوش خوانندهء قرآن . ج : قراؤن . قراء ( qorr ' ) ا . ع . مرد پارسا و عبادت كننده . ج : قراؤن و قرارىء . قراء ( qorr ' ) ع . ج . قارىء ( q re ' ) . قراءة ( qer 'at ) م . ع . قرء قرء و قراءة . مر . قرء ( qar ' ) . قرائت ( qer 'at ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - خواندن . و خواندن قرآن . و علم قرائت : علم تجويد كه در آن بيان مىشود طريقهء برآوردن حروف تازى را از مخارج خود . و قرائت كردن : خواندن . قراب ( qar b ) ا . ع . نزديك . و افعل ذلك بقراب : به زودى بكن اين را . قراب ( qar b ) م . ع . قرب قربا و قرابا و قرابة . مر . قرب ( qorb ) . قراب ( qer b ) ص . ع . ج . قربان ( qarb n ) . و ج . قربى ( qarb ) . قراب ( qer b ) ا . ع . نيام شمشير و غلافى كه شمشير با نيام در وى باشد . و قراب الشيى : هر چه نزديك و قريب بمرتبهء آن چيز باشد . و يق : لو ان لى قراب هذا ذهبا اى ما يقارب ملاء . و لو جاء بقراب الارض اى بما يقاربها . قراب ( qer b ) م . ع . قارب مقاربة و قرابا . مر . مقاربة . قراب ( qor b ) ا . ع . قراب الشيئ : هر چه نزديك و قريب بمرتبهء آن چيز باشد . و قراب المؤمن : دانائى و دريافت مؤمن . قرابات ( qar b t ) ع . ج . قرابة . ( qar bat ) . قرابات ( qor b t ) ع . ج . قراب ( qor b ) . قرابادين ( qar b din ) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - علم بماهيت و خواص ادويهء مفرده و مركبه . قراباذين ( qar b zin ) ا . ع . قراباذين . قراباذينات ( qar bzin t ) ع . ج . قراباذين . قرابة ( qar bat ) ا . ع . نزديكى و خويشى . و هو ذو قرابتى : او خويش من است ، و لا تقل قرابتى . و هما ذوا قرابتى : آن دو خويشان منند . هم دووا قرابتى : ايشان خويشانند من‌اند . و نيز قرابة : رحم . قرابة ( qar bat ) م . ع . قرب قربا و قرابة و قرابا و قربة . مر . قرب ( qorb ) . قرابت ( qar bat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نزديكى . و بستگى و علاقه . و نسبت و خويشى و خويشاوندى و قوم خويشى . قرابة ( qer bat ) ا . ع . آن‌قدر از آب و مانند آن كه قدح و خنور را پر گرداند . و شبگيرى كه بامدادان به آب رسند . قرابة ( qer bat ) م . ع . قرب الابل قرابة ( از باب نصر ) : بشب راند شتران را و شبگير كرد تا بامدادان به آب رسند . قرابة ( qor bat ) ا . ع . مانند و شبيه . و خويشى و خويشاوندى . و نزد و نزديك و قريب . و لا بقرابة منك يعنى نه در نزد تو . و قرابة الشيئ : آن چيز كه نزديك باشد قدر آن چيز را . و قرابة المؤمن : دانائى و دريافت مؤمن . قرابت‌دار ( qar bat - d r ) ص . پ . داراى نسبت خواه از طرف خون و يا از طرف ازدواج باشد و خويشاوند . قرابت‌دارى ( qar bat - d ri ) ا . پ . خويشى و خويشاوندى . قرابتى ( qar bati ) ص . پ . منسوب و متعلق بقرابت و خويشى . قرابغا ( qar boq ) و قرابغرار ( qar boqr r ) ا . پ . منجنيقى كه در جنگ به كار مىبرند . قرابه ( qar be ) و ( qarr be ) ا . پ . شيشهء شراب و صراحى . و آوند شيشه‌اى بزرگى