على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

2636

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

بدان چيزى را دور اندازند . قذاف ( qazz f ) ص . ع . قرب قذاف : قرب و شبگيرى كه در آن فتور نباشد و صبح آن به آب رسند . قذافة ( qazz fat ) ا . ع . واحد قذاف يعنى يك فلاخن و يك منجنيق و جز آن . قذال ( qaz l ) ا . ع . پس سر و بستنگاه افسار اسب در پس پيشانى آن . ج : قذل ( qozol ) و اقذلة ( aqzelat ) . قذالان ( qaz l ne ) ا . ع . بصيغهء تثنيه : دو بستنگاه افسار اسب در پس پيشانى آن . قذامل ( qoz mel ) ا . ع . واسع و فراخ . قذان ( qezz n ) ع . ج . قذة ( qozzat ) و ج . قذذ ( qozaz ) . قذان ( qozz n ) ا . ع . سپيدى هر دو كرانهء سر . و سپيدى موى آن از پيرى . و سپيدى بال مرغ . قذان قذان ( qozz na - qozz na ) ا . ع . كلمه‌اى كه كودكان تازى در بازى گويند . قذة قذة ( qozzata - qozzata ) . قذائف ( qaz 'ef ) ع . ج . قذيفة ( qazifat ) . قذة ( qozzat ) ا . ع . كيك . ج : قذان ( qezz n ) . و پر تيره . و كرانهء فرج زن . و گوش مردم . و گوش اسب . ج : قذذ ( qozaz ) . قذتان ( qozzat ne ) ا . ع . بصيغهء تثنيه : دو كرانهء فرج زن . قذة قذه ( qozzata - qozzata ) ا . ع . كلمه‌اى كه كودكان تازى در بازى گويند . يقولون : لعبنا شعار يرقذة قذة و قذان قذان يعنى بازى كردم با پرهاى متفرق . قذحمة ( qezhamat ) ا . ع . توضيح و تعبير . المثل : صرحت بقذحمة يعنى واضح شد قصه پس از التباس . قذحمة ( qezahmat ) ا . ع . پوشيدگى و پرده . قذذ ( qozaz ) ا . ع . كيك . ج . قذان ( qezz n ) . قذذ ( qozaz ) ا . ع . ج . قذة ( qozzat ) . قذر ( qazr ) م . ع . قذره قذرا و قذرا ( از باب نصر و سمع ) : پليد شمرد آن را و كراهت داشت از وى . قذر ( qazr ) و ( qazar ) و ( qazer ) و ( qazor ) ص . ع . پليد . قذر ( qazar ) ا . ع . پليدى و چركينى خلاف نظافت . و نجس . ج : اقذار . قذر ( qazar ) م . ع . قذر قذرا و قذارة . مر . قذارة ( qaz rat ) . و قذر قذرا و قذرا . مر . قذر ( qazr ) . قذرة ( qozarat ) ص . ع . رجل قذرة : مرد پاك و دور از ملامت و لوم . قذروف ( qozruf ) ا . ع . عيب . ج : قذاريف . قذع ( qaz ' ) م . ع . قذعه قذعا ( از باب فتح ) : دشنام داد او را و سقط گفت . و قذعه بالعصا : بچوبدستى زد او را . قذع ( qaza ' ) ا . ع . پليدى . و پليدى زبان . و فحش . قذعل ( qez'al ) و ( qoz'ol ) ا . ع . ناكس فرومايه و خوار و بيقدر . قذعمل ( qoza'mal ) ا . ع . شتر ستبر و شگرف اندام . قذعملة ( qoza'malat ) ا . ع . زن پست قامت فرومايه . و شتر مادهء فربه شگرف اندام . و چيزك اندك . يق : ما عندى قذعملة : نيست در نزد من هيچ چيز . و ما فى حسبه قذعملة : نيست در حسب او ضعف و سستى . قذعميل ( qoza'mil ) ا . ع . پير كهن سال . قذف ( qazf ) م . ع . قذف بالحجارة قذفا ( از باب ضرب ) : سنگ انداخت . و قذف المحصنة : بزنا باز خواند آن زن محصنه را و متهم كرد آن را و بفحش دشنام داد . و قذف فلان : قى كرد فلان . و قذف فلان بالقئ : نيز قى كرد فلان . و قذف بقوله : بدون تدبر و تامل سخن گفت . و قذف الشيئ : بدست گرفت آن چيز را ( در لغت اهل عمان ) . قذف ( qazf ) و ( qazaf ) ا . ع . كرانهء جوى . و كرانهء رودبار . قذف ( qozf ) و ( qazaf ) ا . ع . كرانه و جانب . ج : قذاف ( qez f ) . قذف ( qazaf ) و ( qozof ) ا . ع . جائى كه در آن بلغزند . و كرانه . قذف ( qazaf ) و ( qozof ) ص . ع . دور و دوو اندازنده مردم را . يق : نوى قذف و تيه قذف و منزل قذف و فلاة قذف . و كذلك : قذف بضمتين فى الكل ، و بعضى گفته‌اند : تيه قذف بفتحتين فقط . قذف ( qozof ) ص . ع . ناقة قذف : ماده شترى كه از تيز روى خود را در جلو شتران ديگر اندازد و پيشاپيش آنها رود . قذف ( qozaf ) و ( qozof ) ع . ج . قذفة ( qozfat ) . قذفات ( qozaf t ) و ( qozof t ) ع . ج . قذفهء ( qozfat ) . قذفان ( qazf ne ) ا . ع . صيغهء تثنيه : دو كرانهء جوى . و دو كرانهء رودبار . قذفة ( qozfat ) ا . ع . كنگره و آنچه بيرون جسته باشد از سركوه . و كرانه و جانب . ج : قذاف ( qez f ) و ( qozaf ) و ( qozof ) و قذفات ( qozaf t ) و ( qozof t ) . قذل ( qazl ) م . ع . قذله قذلا ( از