مانند وجود مطلق كه ماهيت آن مقدارى است مشترك در افراد موجودات مثل حيوان و انسان و جز آن . قدر ( qedr ) ا . ع . ديگ و ظرفى كه در آن چيزى مىپزند ، مؤنث آيد و گاه مذكر . ج : قدور و قدرات ( qedar t ) و ( qeder t ) و اقدر ( aqdor ) . قدر ( qodr ) ا . ع . مقدار و حكم و قضا . و مبلغ و ارزش و اندازهء چيزى . قدر ( qadar ) ا . ع . قضا و تقدير . و حكم . و مبلغ و ارزش چيزى . و فرمان و حكم اندازه كردهء خداى بر بنده . و توانائى . و طاقت . و كوتاهى گردن . ج : اقدار . قدر ( qadar ) م . ع . قدر قدرا ( از باب سمع ) : كوتاه گردن گرديد . و قدر قدرا و قدرا ( از باب ضرب و نصر ) . مر . قدر ( qadr ) . قدر ( qadar ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - قضا و تقدير و سرنوشت . و مقدار و اندازهء چيزى . و اين‌قدر : بسيار و چندين . و اين اندازه . و چه قدر : چه اندازه و چه مقدار و چند . قدراء ( qadr ' ) ا . ع . گوشى كه نه كوچك باشد و نه بزرگ . و بنو قدراء : چيزهاى سهل و آسان . و بنو القدراء : مردمان غنى و مالدار . قدرات ( qedar t ) و ( qeder t ) ع . ج . قدر ( qedr ) . قدران ( qedr n ) م . ع . قدر قدرا و قدرانا . مر . قدر ( qadr ) . قدرانداز ( qadr - and z ) ا . پ . شخص كماندار كه تيرش خطا نرود . قدر بخش ( qadr - baxc ) ص . پ . مصدر لياقت و سر افرازى و جاه و جلال . و سر چشمهء عظمت و بزرگوارى . قدرة ( qodrat ) ا . ع . توانائى . و ذو قدرة : توانگر و داراى توانائى . قدرة ( qodrat ) م . ع . قد - قدرا و قدرة . مر قدر ( qadr ) . قدرت ( qodrat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - قوت و توانائى و تنووتوش و زور . و مجال . و اقتدار . و طاقت . و جرئت و دليرى . و استقلال . و حكومت . و همت . و جسارت و گستاخى ، و يكى از صفات خداوند عالم جل شأنه . و جبروت . و سرنوشت و تقدير . و قدرت داشتن : توانا بودن و حكومت داشتن . قدرة ( qadarat ) ا . ع . شيشهء خرد . و فاصله‌اى كه در ميان كاشتن دو خرمابن قرار مىدهند . و كم قدرة نخلك : چه مقدار است خرما بنان تو . قدرت حلوا ( qodrat - halv ) ا . پ . من كه خداوند تبارك و تعالى بر بنى اسرائيل فرستاد . قدرتى ( qodrati ) ص . پ . منسوب بقدرت يعنى هر چه بدون مباشرت كسى پديد گردد . قدرت‌ياب ( qodrat - y b ) ص . پ . آنكه توانائى و قدرت مىيابد . قدرتى رنگ ( qodrati - rang ) ص . پ . سپيد و چيزى كه داراى رنگ طبيعى بود . قدر خان ( qadar - x n ) ا . پ . لقب پادشاه چين . و خان سمرقند . قدردان ( qadr - d n ) ص . پ . كسى كه ارزش و بهاى چيز و يا كسى بداند و غنيمت شمرد و لياقت و سزاوارى كسى را بشناسد . قدردانى ( qadr - d ni ) ا . پ . دانستن لياقت و سزاوارى و تشخيص قدرت و قابليت آن را و حمايت و دستگيرى از آن . قدر شناس ( qadr - cen s ) ص . پ . كسى كه واقف بر چگونگى و لياقت و ارزش كسى و يا چيزى باشد . قدرف ( qadraf ) ا . پ . نام شهرى . قدرفى ( qadrafi ) ص . پ . منسوب بقدرف . قدرفى ( qadrafi ) ا . پ . زرى كه در شهر قدرف رايج بوده . قدر قدرت ( qadar - qodrat ) ص . پ . توانا و قادر . قدرمايه ( qadar - m ye ) م ف . پ . اندك . و اندازه و مقدار . قدرى ( qadri ) ا . پ . نوعى از تصوف . و آنچه از پيش مقدر شده باشد . و نام مصنفى . قدرى ( qadari ) ا . پ . اندكى و مقدار كمى . و بعضى و برخى . و چندى . و بطور تقريب . قدرى ( qadari ) ا . پ . نام گروهى كه معتقداند به قدر و قضاى خداوند عالم در همهء عالم ضد جبرى . قدرية ( qadariyyat ) ا . ع . گروهى كه منكراند قضا و قدر را . قدس ( qods ) م . ع . قدس قدسا ( از باب نصر ) : پاك شد . قدس ( qods ) و ( qodos ) ا . ع . پاكى و طهر . و بهشت . و جبرئيل . و اورشليم . و حظيرة القدس : بهشت . و روح القدس : جبرئيل . و روحى مخصوص انبيا . قدس ( qods ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - پاك . و پارسا و مقدس . و قدس شريف و يا قدس مبارك و يا كعبهء قدس : اورشليم . قدس ( qadas ) ا . ع . سطل و ظرف دسته دارى كه با آن آب برميدارند ( لغة حجازية ) . و نام شهرى . قدس ( qodas ) و ( qodos ) ا . ع . كاسهء خرد و يا خردترين كاسه‌ها . قدسى ( qodsi ) ص . پ . مقدس و پاك و روحانى . و منسوب ببهشت و باورشليم و جبرئيل . قدسيان ( qodsiy n ) ا . پ . فرشتگان . و روحانيان . و اوليا .