ج : قافيه سنجان . قافيه سنجى ( q fiye - sanji ) ا . پ . علم شعر . و شعر گوئى . قاق ( q q ) ص . پ . قديد . و خشك . و مردم دراز و باريك و لاغر . و نان كاك . قاق ( q q ) ا و ص . ع . مرد بسيار دراز و مرد گول سبكروح . قأقاء ( qa'q ' ) ا . ع . آواز زاغان عراق . قاقزة ( q qezzat ) و ( q qozzat ) ا . ع . كوزهء آب . و كاسه . و شيشهء خرد . و تشت . قاقلة ( q qolat ) و ( q qollat ) ا . ع . هيل و بر دو قسم است : صغار و كبار ، و قاقلة صغار را به فارسى شوشمير گويند . قاقله ( q qale ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - هيل . قاقلى ( q qoll ) ا . پ . گياهى شورمزه كه شتران مىچرند آن را . قاقم ( q qom ) ا . پ . حيوان كوچكى چارپا و سپيد كه در شمال اروپا و آسيا زندگى مىكند و طول آن 35 سانتيمطر است و پوست اين حيوان را كه گرانبهاست مانند خز و سنجاب مىپوشند . و نيز قاقم كنايه از روز است چنان كه گويند : قاقم آورد و قندز آورد يعنى روز آورد و شب آورد . قاقم اندام ( q qom - and m ) ص . پ . سپيد اندام . و معشوقهء خوب و رعنا . قاقم‌پوش ( q qom - puc ) ص . پ . آنكه لباس سپيد تاب‌دار پوشيده باشد . قاقم نماى ( q qom - nam y ) ص . پ . سپيدى نماى و روشن نماى . قاقوزة ( q quzat ) ا . ع . كوزهء آب . و كاسه و شيشهء خرد . و تشت . قاقوس ( q qus ) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - عدس . قاقيا ( q qiy ) ا . پ . اقاقيا . قال ( q l ) ا . ع . گفتار و سخن . و هر لفظ كه از زبان در آيد - تام باشد و يا ناقص . و قول و يا آنكه قول در خير گويند و قال و يا قيل و يا قالة در شر . و نيز قال : ابتداى در سخن ، و قيل : جواب . يق : لفلان قال و قيل . و قال الحق : حضرت عيسى بن مريم ، و قرئى ، قوله تعالى : ذلِكَ عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ قَوْلَ الْحَقِّ الَّذِي فِيهِ . الحديث : نهى رسول الله صلى اللّه عليه و آله عن قيل و قال ( بفتح هر دو لام ) : نهى فرمود آن حضرت از گفتگوى بسيار . و نيز قال : چوب كه بر قلة زنند . ج : قيلان . قال ( q l ) افا . ع . قائل . قال ( q l ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - گفتگو و گپ . و قال كردن : گفتگو كردن و همهمه نمودن و حرف زدن . و نغمه خواندن . و قال مقال : گفتگوى بسيار . و قال و قيل : گفتگوى بسيار و مباحثه . و منازعهء در مباحثه . قالب ( q lab ) و ( q leb ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - شكل و هيئت . و پيكر و هيكل و تنديس و كالب و كلوب . و هر چيزى كه در آن چيز ديگرى را گذاشته تا به شكل آن متشكل گردد . و هر چيزى كه به شكل آن چيزى ديگر سازند . و ابزارى كه بدان نقش چيت بر جامه كنند . و جسم و بدن و كالبد . و اندازه . و قالب بىجان : بدن بىروح . و قالب كفش : خهل و فرزم و فرزوم . قالب ( q lab ) ا . ع . بدن و كالبد . ج : قوالب . و منه : قالب الخف و اللبن . قالب ( q leb ) ا . ع . غورهء خرماى سرخ . و آنچه در آن معدنيات گداخته مانند طلا و نقره و جز آن ريزند . قالب ( q leb ) ص . ع . شاة قالب لون : گوسپندى كه رنگ وى جز رنگ مادرش بود . قالبد ( q lbod ) ا . پ . كالبد . قالبى ( q lebi ) ص . پ . منسوب بقالب : هر آنچه در قالب ساخته شده باشد . و ريختگى . قالة ( q lat ) ا . ع . گفتار و سخن . و گفتگو . و گفتگوى در شر . مر . قال . و زبان آورى در گفتار . و ج . قائل . قالس ( q les ) افا . ع . آنكه طعام و يا شراب از شكم به دهان آورد خواه بيرون ريزد و يا باز فرو برد . قالش ( q lec ) ا . پ . يار و دوست و رفيق . و همدرس . قالص ( q les ) ص . ع . ماء قالص : آب بلند برآينده . و ظل قالص : سايهء كم شده . قالصة ( q lesat ) ص . ع . مؤنث قالص . يق : شفة قالصة : لب برهم جسته . قالع ( q le ' ) افا . ع . بركننده . و بر كشنده . و برهنه‌كننده . قالع ( q le ' ) ا . ع . دايرة القالع : دايره‌اى در پشت اسب كه در زير نمد زين مىماند و آن را ناپسند دانند . قال قال ( q l - q l ) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - گفتگوى بسيار . و منازعهء در گفتگو . قالم ( q lem ) ا . ع . مرد بىزن . و زن بىشوى . ج : قلمة ( qalamat ) . قال مقال ( q l - maq l ) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - مناقشه و منازعهء در مباحثه . و گفتگوى بسيار . قالنجه ( q lanje ) ا . پ . نام پرنده‌اى كه بشيرازى عكه و بتازى عقعق و يا صلصل گويند و فاخته را نيز گفته‌اند . قالوس ( q lus ) و قالوسى ( q lusi ) ا . پ . نام نوائى از موسيقى . قالون ( q lun ) ا و ص . پ . نيك و خوب و خوش . و نيك منظر و جميل . و بطور افسانه :