على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
2303
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
عبن ( obon ) ا . ع . مردم مليح پرگوشت تمام اندام . عبن ( abann ) ا . ع . ستبر و پرگوشت از كركس و شتر . عبناة ( abann t ) ص . ع . مؤنث عبنى يعنى كركس ماده و شتر مادهء ستبر و پرگوشت ، ج : عبنيات . عبنبل ( abanbal ) ا . ع . بزرگ و سخت . عبنة ( obnat ) ا . ع . قوت و توانائى شتر و ماده شتر . عبنة ( abannat ) ا . ع . مؤنث عبن . عبنجر ( abanjar ) ا . ع . ستبر درشت . عبنقاء ( abanq ' ) و عبنقاة ( abanq t ) ص . ع . عقاب تيز چنگل . عبنقس ( abanqas ) ا . ع . مرد بدخوى و نازك بدن دراز بالا . و آنكه دو جدهء او از جانب هر دو پدرش عجمى باشد . عبنقساء ( abanqasa ' ) ا . ع . شادان و خرم . عبنك ( abannak ) ص . ع . مرد سخت و درشت . يق : رجل عبنك . عبنى ( abann ) ص . ع . فربه و ستبر از كركس و شتر . عبنيات ( abannay t ) ع . ج . عبناة . عبو ( aby ) م . ع . عبا الرجل عبوا ( از باب نصر ) : روشن گرديد روى آن مرد . و عبا المتاع : آماده كرد رخت را و آراست آن را . عبوثران ( abavsar n ) و ( abavsor n ) ا . ع . گياهى خوشبو . عبود ( obud ) ع . ج . عبد . عبود ( obud ) م . ع . عبد عبادة و عبودا . مر . عبادة . عبود ( abbud ) ا . ع . نام مردى هيزم كش بسيار خواب كه هفت سال در جاى هيزم كشى خود در خواب بود . عبودة ( obudat ) و عبودية ( obudiyyat ) م . ع . عبد عبادة و عبودا و عبودة و عبودية . مر . عبادة . عبوديت ( obudiyyat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - بندگى و پرستش . و بردگى و چاكرى و غلامى و نوكرى . و فروتنى و اطاعت و فرمانبردارى . عبور ( abur ) ا . ع . برهء گوسپند . ج : عبائر . و ختنه ناكرده . ج : عبر ( obor ) . و الشعرى العبور : نام ستارهاى كه پس از جوزا برآيد . عبور ( obur ) م . ع . عبر عبرا و عبورا . مر . عبر . عبور ( obur ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - گذار و گذر و مرور و گذشتگى . و عبور كردن : گذر كردن و گذشتن و مرور نمودن . و باج عبور : باجى كه درگذر كردن از راه مىگيرند و راهدارى و باج راه . عبوس ( abus ) ا . ع . جماعت بسيار . عبوس ( abus ) ص . ع . بسيار ترشروئى كننده . و روز سخت . و يوم عبوس : روز بد كه از آن روى ترش شود . عبوس ( abus ) ا . ع . شير بيشه . عبوس ( abus ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ترشروئى . و زشت روئى و تيموك . و سخت روئى . و عبوس كردن : روى ترش نمودن و اخم كردن و تيموك نمودن . عبوس ( obus ) م . ع . عبس عبسا و عبوسا . مر . عبس . عبوسة ( obusat ) ا . ع . درشتى . و ترش روئى و بد اخمى . عبوسية ( obusiyyat ) ا . ع . دشوارى و ترشروئى . و سختى . عبول ( abul ) ا . ع . موت و مرگ . و چون كسى بميرد گويند : عبلته عبول . عبهال ( ebh l ) م . ع . عبهل الابل عبهلة و عبهالا . مر . عبهلة . عبهر ( abhar ) ص . ع . پر گوشت و بزرگ . يق : رجل عبهر و امراة عبهر يعنى مرد و زن ستبر پرگوشت . و قوس عبهر : كمان آكنده قبضه . و فرس عبهر : اسب آكنده گوشت . و نيز عبهر : دراز و نازك و خوش از هر چيزى . عبهر ( abhar ) ا . ع . نرگس . و ياسمن . و بستان افروز . عبهر ( abhar ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نرگسى كه ميان آن زرد باشد . و عبهر جانان : چشم معشوق . و عبهر لرزان : گيسوى آن حضرت صلى اللّه عليه و آله . عبهرة ( abharat ) ص . ع . زن تنگ پوست و سخت سپيد آكنده گوشت و نيكو روى خوش تن و خوشخوى . عبهرى ( abhariyy ) ا . ع . نازك بدن سخت سپيد . عبهلة ( abhalat ) م . ع . عبهل الابل عبهلة و عبهالا : بيكار و بر سر خود گذاشت شتران را . و نيز عبهلة : خشمگينى نمودن . عبهلة ( abhalat ) ا . ع . سرزنش و توبيخ و تهمت . عبى ( obb ) ا . ع . زنى كه فرزندش نميرد . عبى ( abiyy ) ا . ع . بخش و نصيب و بهره . يق : عبيك من الجزور اى نصيبك . عبيبة ( abibat ) ا . ع . چيزى شيرين به شكل صمغ كه از درخت عرفط برآيد و خوردنى باشد . و صمغ و يا شير آن . و عصارهء يز . و چراگاه شتران از شورگياه در زمين پست . عبية ( ebbiyyat ) و ( obbiyyat ) ا . ع . بزرگ منشى و فخر و ناز و نخوت . و عبية