على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

2300

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

فلان به : عار و ننگ داشت فلان آن را . عبد ( abad ) ص . ع . ج . عابد . عبد ( abed ) ص . ع . با ننگ و عار . عبد ( abod ) ا . ع . بنده . عبد ( abod ) و ( obod ) ع . ج . عبد . عبداء ( ebedd ' ) ع . ج . عبد . عبدان ( ebd n ) و ( obd n ) و ( ebedd n ) ع . ج . عبد . عبدة ( abadat ) ا . ع . خشم و غضب . و نفرت . و جرب و گرى شتران . و ستبرى پارچه . و پشيمانى . و ملامت . و حرص و آز . و ابا . و انكار . و عار و ننگ . و دوام . و توانائى . و فربهى . و زندگانى . و كسى كه بر او غضب كرده باشند . و سنگ خوش‌بوىسا . و نام مردى . عبدة ( abadat ) ص . ع . ج . عابد . عبدة ( abadat ) و ( abaddat ) ع . ج . عبد . عبدرى ( abdariyy ) ص . ع . منسوب ببنى عبد الدار . عبدل ( abdal ) ا . ع . عبد و بنده ضد آزاد . و نام مردى . و ايالت حضرموت . عبدل ( abdol ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - از نامهاى مردان . عبدون ( abduna ) ع . ج . عبد . عبدى ( ebedd ) ع . ج . عبد . عبدية ( abdiyyat ) ا و ص . ع . بندگى . و دراهم عبدية : نوعى از دراهم جيد و اعلا . عبر ( abr ) م . ع . عبر الرؤيا عبرا و عبارة ( از باب نصر ) : بيان كرد خواب را و خبر داد از مآل كار . و عبر النهر عبرا و عبورا : در گذشت از آن جوى . و عبر القوم : در گذشتند آن گروه و مردند . و عبر السبيل : شكافت آن راه را . و عبر عبرا : جارى گرديد اشك . و اندوهگين شد . و عبر الكبش : فريز ناكرده گذاشت آن قچقار را . و عبر به الماء : بدان در گذشت از آب . و عبر الدراهم : تامل نمود در كميت و ماهيت آن دراهم . و كذلك : عبر المتاع . و عبرت الدراهم : تعجب كردم از اين درهمها . و عبر الكتاب : با انديشه و مطالعه خواند آن نامه را بىآواز . و عبر الطير عبرا ( از باب نصر و ضرب ) : زجر كرد آن مرغ را . عبر ( abr ) و ( ebr ) و ( obr ) ص . ع . ناقة عبر اسفار : ماده شتر قوى كه قطع كند بهر زمين كه بگذرد و آنكه پيوسته در سفر باشد ( يستوى فيه المؤنث و المذكر و الواحد و الجمع ) . و كذلك رجل عبر اسفار . و كذلك العبر و العبر . عبر ( ebr ) ا . ع . مملكتى كه از جانب غربى فرات تا بيابان عربستان باشد . و عبر الوادى : كنارهء رودبار . و بناب عبر : دروغ و باطل . عبر ( ebr ) و ( abr ) ص . ع . مجلس عبر : مجلس پر جمعيت . و كذلك مجلس عبر . عبر ( obr ) ا . ع . بسيار از هر چيزى . و جماعت . و زن بىفرزند . و زن فرزند مرده . و ابر سخت روان . ج : عابر . و عقاب . عبر ( obr ) ص . ع . اكبش عبر : قچقارهاى يك سالهء فريز ناكرده . عبر ( obr ) و ( abar ) ا . ع . گرمى چشم . و عبر النهر : كرانهء جوى . و كذلك عبر النهر . عبر ( abar ) ا . ع . تذكر . و اتعاظ . و تكريم تعظيم و احترام . و ابو العبر : بيهوده گوى فسوس‌كننده . عبر ( abar ) م . ع . عبر الرجل عبرا ( از باب سمع ) : جارى شد اشك آن مرد و محزون و غمگين گرديد . عبر ( aber ) ص . ع . رجل عبر : مرد با اشك . عبر ( ebar ) ع . ج . عبرة . و ج . عبرة . عبر ( obor ) ع . ج . عبور . عبرات ( abar t ) ع . ج . عبرة . و يوم العبرات : از روزهاى تازيان است . عبران ( abr n ) ص . ع . رجل عبران : مرد با اشك . عبرانى ( ebr ni ) ا . پ . زبان عبرى كه زبان يهود باشد . عبرانى ( ebr niyy ) ا . ع . لغت جهودان . عبرانيت ( ebraniyyat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - زبان عبرى . عبرب ( abrab ) ا . ع . سماق . عبربية ( abrabiyyat ) ص . ع . قدر عبربية : ديگى كه در آن سماق انداخته باشند . عبرة ( abrat ) ا . ع . بيان و تفسير ( اسم است تعبير را ) . و سرشك در چشم . و تردد گريه در سينه . و اندوه بىگريه . ج : عبرات و عبر . عبرة ( abrat ) م . ع . عبرت العين عبرة ( از باب سمع ) : اشك باريد . و نيز عبرة : اندوهگين شدن . عبرة ( abrat ) و ( obrat ) ا . ع . عبرة الوادى : كرانهء رودبار . و كذلك عبرة النهر . عبرة ( ebrat ) ا . ع . شگفت . و پند . ج . عبر . قوله تعالى : إِنَّ فِي ذلِكَ لَعِبْرَةً لِأُولِي الْأَبْصارِ . عبرت ( ebrat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى -