على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
1633
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
چيزى فرو خورد . و منه هو اشهى الى من رثيئة . رج ( raj ) ا . پ . صف و رسته و رده و رجه و قطار . رج ( rajj ) م . ع . رج الشيى رجا ( از باب ضرب ) : سخت جنبيد آن چيز . و رج الشيئ : جنبانيد آن چيز را و متزلزل ساخت ( لازم و متعدى ) . قوله تعالى : إِذا رُجَّتِ الْأَرْضُ رَجًّا . و رج فلانا عن الامر : باز داشت فلان را از آن كار . و رج الباب : ساخت آن دروازه را . رجا ( raja ) م . ع . رجى عن الكلام رجا ( از باب سمع ) : باز ايستاد از سخن . و رجى عليه الكلام ( مجهولا ) : بسته شد به روى سخن . رجا ( raj ) ا . ع . اميد ضد ياس . و كرانه . و كرانهء چاه . تثنيهء آن : رجوان . ج : ارجاء . رجا ( rej ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اميد و آرزو و توقع و چشم داشت و مخت . رجاء ( raj ' ) ا . ع . اميد ضد ياس . و كرانهء چاه . رجاء ( raj ' ) م . ع . رجا رجوا و رجوا و رجاء و رجاوة و رجاءة و رجاة و مرجاة . مر . رجو . رجاء ( rajj ' ) ص . ع . ناقة رجاء : ماده شتر بزرگ كوهان كه در رفتن كوهانش بجنبد . رجاءة ( raj at ) م . ع . رجا رجوا و رجاءة . مر . رجو . رجاب ( rej b ) ع . ج . رجب . رجاة ( raj t ) م . ع . رجا رجوا و رجاة . مر . رجو . رجاج ( raj j ) ا . ع . گوسپندان لاغر . و ضعيف و ناتوان از مردم و شتر . و فرومايگان و جهال . يق : الناس رجاج بعد هذا الشيخ . رجاجة ( raj jat ) ا و ص . ع . واحد رجاج . و نعجة رجاجة : ميش مادهء لاغر . رجاح ( raj h ) ص . ع . امراة رجاح : زن كلان سرين . ج : رجح . رجاحة ( raj hat ) ا . ع . فضيلت و برترى . رجاحة ( rojj hat ) ا . ع . بانوج . رجاد ( raj d ) م . ع . رجد رجادا ( از باب نصر ) : خوشههاى درو شده را بخرمنگاه برد . رجاد ( rajj d ) ص . ع . آنكه خوشه هاى درو شده را بخرمنگاه برد . رجازة ( rej zat ) ا . ع . مركبى مر زنان را كوچكتر از هودج . و يا گليمى كه در آن سنگ كرده بر آن طرف بار آويزند كه سبك باشد تا با طرف برابر هم وزن شود . و يا موى و يا پشم كه براى زينت بر هودج آويزند . رجاس ( rajj s ) ا و ص . ع . دريا و بحر . و سحاب رجاس : ابر غرنده . و بعير رجاس : شتر بانگكننده . رجاسة ( raj sat ) ا . ع . نجاست و پليدى و ناپاكى . و كار زشت . رجاسة ( raj sat ) م . ع . رجس رجاسة و رجس رجسا . مر . رجس رجاع ( rej ' ) ا . ع . مهار و يا چيزى از مهار كه بر بينى شتر باشد . ج : ارجعة و رجع . و نيز رجاع : ج . رجع . رجاع ( rej ' ) م . ع . رجعت الناقة و الاتن رجاعا ( از باب ضرب ) : دم بر داشته بطورى كميز انداخت آن ماده شتر و ماده خر كه گوئى آبستن باشد با آنكه آبستن نبود . و نيز رجاع : برگشتن طيور از گرمسير بسردسير . و راجع مراجعة و رجاعا . مر . مراجعة . رجاف ( raj f ) ا . پ . آواز و صداى كوس و نقاره . رجاف ( rajj f ) ا . ع . روز قيامت . و جسر بر روى فرات . و بحر و دريا . و نوعى از سير و رفتار . رجال ( rej l ) ع . ج . رجل و رجل . و ج . راجل . و ج . رجلى . و ج . رجلان . و رجال الدما : مرمان خونريز و جفا - كار و ظالم . و رجال الغيب : اشخاص غير مرئى كه بدور دنيا حركات دائرهاى مىكنند . رجال ( rej l ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - مردمان بزرگ و نامدار و مشهور و شاخص و با وجود . و وزراى دولت . و ارسال رجال كردن : روانه كردن دستهاى از مردمان را . رجال ( rajj l ) ا . ع . نام ابن عنقوه كه با گروه بنى حنيفة به خدمت آن حضرت صلى اللّه عليه و آله برسولى آمد و سپس مرتد گرديد و پيرو مسليمة كذاب گشت و در جنگ يمامة كشته شد . و نام جمعى ديگر رجال ( rojj l ) ع . ج . راجل و رجل . رجالات ( rej l t ) ع . ج . رجال . و ج ج . رجل . رجالة ( rajj lat ) ع . ج . راجل و رجل . رجاله ( rajj le ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - مردمان پست و بىسروسامان . رجالى ( raj l ) ع . ج . رجل و رجل و رجل . رجالى ( raj l ) و ( rojj l ) ع . ج . راجل و رجل . و ج . رجلى . رجالى ( roj l ) ع . ج . رجيل . رجام ( rej m ) ا . ع . سنگى كه بريسمان بندند و در چاه اندازند تا آب را معلوم نمايند .