على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
1396
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
خلنجان ( xalanj n ) ا . ع . خولنجان . خلندر ( xalandar ) ا . پ . مرزنجوش . خلنده ( xalande ) پ . افا . خليدن . و باندرون رونده . و مجروح كننده . و نافذ . خلنگ ( xalang ) ص . پ . دو رنگ و ابلق . خلنگ ( xelang ) ا . پ . نشكنج و گرفتگى عضوى با ناخن و خلنج . خلو ( xelv ) ص . ع . خالى و تنها و منفرد . و مرد فارغ و برى . و زن فارغ و برى . ج : اخلاء . خلو ( xolu ) ا . پ . هلو . و نوعى از آلوى بزرگ كه آن را خلو گرده نيز گويند . و كوهى بسيار بزرگ . خلو ( xolovv ) ا . ع . جاؤنى خلو زيد اى خلوهم منه اى خالين منه . خلو ( xollovv ) م . ع . خلا خلوا و خلاء . مر . خلاء . خلوء ( xalu ' ) ص . ع . ناقة خلوء : ناقهء حرونى كرده كه جا را نگذارد . خلوء ( xolu ' ) م . ع . خلا الرجل خلوء ( از باب فتح ) : لازم گرفت مرد جا را . و خلا القوم : گذاشتند قوم چيزى و اختيار كردند غير آن را . و خلات الناقة خلا و خلاء و خلوء : خفت ناقه بىعلتى . و يا حرونى كرد و نگذاشت جا را . و كذلك الجمل او خاص بالاناث . خلوات ( xalav t ) ع . ج . خلوة . خلواج ( xalv j ) ا . پ . مرغى گوشت خوار . و زغن . خلوب ( xalub ) ص . ع . زن فريبنده . خلوة ( xalvat ) م . ع . خلا به و اليه و معه خلوا و خلاء و خلوة ( از باب نصر ) : گرد آمد با وى در خلوت . و خلا عن الامر و منه : تبرى كرد از آن كار . و خلا عن الشيئى : فرستاد آن چيز را . و خلابه : ريشخند كرد بوى . خلوة ( xalvat ) ا . ع . جاى خالى از غير . ج : خلوات . خلوة ( xelvat ) ص . ع . مؤنث خلو زن فارغ و برى . خلوت ( xalvat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - تنهائى و انزوا . و شبستان و خوابگاه . و اطاق مخصوص . و مجلس مخصوص . و جاى خالى از اغيار . و جائى كه شخص در آنجا تنها نشيند . و جائى كه جز محارم شخص ديگرى در آنجا نباشد . و خلوت كردن : عزلت گزيدن و اغيار را بيرون كردن و به خيال خود مشغول شدن . خلوتخانه ( xalvat - x ne ) ا . پ . اوطاق زن . و هر اوطاقى . و اطاق مخصوص . و نماز خانه . خلوت دوست ( xalvat - dust ) ص . پ . مايل بانزوا و عزلت . خلوتسرا ( xalvat - sar ) ا . پ . خلوتخانه . خلوتگاه ( xalvat - g h ) ا . پ . محل انزوا . و شبستان . و محل آسايش . خلوت گزين ( xalvat - gozin ) ص . پ . گوشهنشين و مجرد . خلوتگه ( xalvat - gah ) ا . پ . خلوتگاه . خلوت نشين ( xalvat - necin ) ص . پ . كسى كه تنها مىنشيند و عزلت مىگزيند و منزوى . خلوتى ( xalvati ) ا و ص . پ . گوشه نشين و مجرد . و نام كمال الدين اسمعيل اصفهانى شاعر معروف . خلوج ( xaluj ) ا . ع . ناقهاى كه شيرش از بازداشتن بچه كم شده باشد . و ناقهء تيزرو . و ابر پراكنده . و ابر بسيار آب . خلوج ( xoluj ) م . ع . خلج خلوجا و خلجانا . مر . خلجان . خلود ( xolud ) م . ع . خلد خلودا و خلدا . مر . خلد . خلود ( xolud ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - هميشه و هميشگى . خلوص ( xolus ) ا . ع . دردى و ثفل كه در تك خلاصة روغن نشيند . خلوص ( xolus ) م . ع . خلص خلوصا و خالصة ( از باب نصر ) : ساده و بىآميغ گرديد . و خلص اليه خلوصا : رسيد و پيوست بوى . و خلص خلوصا و خلاصا مر . خلاص . خلوص ( xolus ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - دوستى . و بىآميغ و پاك و خالص و صاف و ساده . و صافى و پاكى . و خلوص نيت : صافى عقيده و پاكى نيت . خلوصات ( xolus t ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - خلاصهها و برگزيدهها . خلوصية ( xolusiyyat ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - صافى . و پاكدامنى و تدين و صداقت و اخلاص . خلوط ( xalut ) ا . ع . امتزاج . و مخلوط كننده و آميزنده . خلوف ( xoluf ) م . ع . خلف خلوفا و خلوفة و خلفة . مر . خلفة . و خلف الثوب خلوفا و خلوفة ( از باب نصر ) : اصلاح كرد آن جامه را . و خلف فلان خلافة و خلوفا : گول و احمق گرديد فلان . خلوف ( xoluf ) ص . ع . ج . خلف . يق : حى خلوف : جماعتى را گويند كه از قبيلهاى رفته باشند . و نيز جماعتى كه حاضر باشند - از اضداد است - . خلوفة ( xolufat ) م . ع . خلف خلوفا