حرف من حروف الجر يضاف فى الاستفهام الى ما فان الف ما تحذف كما فى قوله تعالى فَبِمَ تُبَشِّرُونَ و بم كنتم و لِمَ تُؤْذُونَنِي و عَمَّ يَتَساءَلُونَ . حتامة ( hot mat ) ا . ع . بقيهء طعام كه برخوان بماند و يا آنچه بيفتد وقت خوردن . حتان ( hatt n ) ا . ع . رمدة حتان فى قولهم ما تركوا الارمدة حتان اى لم يبق منهم الا ما تدلك به يديك ثم تنفخه فى الريح بعد حته . حتحات ( hath t ) ا . ع . سريع . و طمعگار و حريص . حتحتة ( hathatat ) ا . ع . شتابى و تعجيل و سرعت و چالاكى . حتد ( hatad ) م . ع . حتد حتدا ( از باب سمع ) : خالص الاصل گشت . حتد ( hatad ) ا . ع . واحد حتد ( hotod ) . حتد ( hated ) ص . ع . خالص الاصل از هر چيز . حتد ( hotod ) ا و ص . ع . جوهر چيزى و اصل آن . و چشمهاى مبتلا بسلاق و به اين معنى ج . حتد و يا حتود است . و عين حتد : چشم مبتلا بسلاق . حتر ( hatr ) ا . ع . چيزى اندك . و روباه نر . حتر ( hatr ) م . ع . حتر العقدة حترا ( از باب نصر و ضرب ) : استوار بست آن گره را . و حتر فلان اهله حترا و حتورا : تنگ كرد فلان نفقه را بر عيال خود . و حتر النظر : تيز كرد نظر را و از گوشهء چشم نگريست . و حتر الرجل : سخت خورد آن مرد . و حتر فلانا : عطا كرد فلان را و يا اندك عطا كرد . و نيز حتر : چشيدن يق ما حترت اليوم شيئا اى ما ذقت . و طعام خورانيدن . و مهمانى كردن جهة خانهء نو . و پيوند در آوردن بدامن خيمه و خرگاه هرگاه از زمين بلند باشد . و شير مكيدن يق حترها حترا اى رضعها . حتر ( hatr ) و ( hetr ) ا . ع . زمين بلند و دراز . حتر ( hetr ) ا . ع . پيوندى كه بدامن خيمه و خرگاه در آورند وقتى كه بلند باشد از زمين . و عطيه و يا عطاى اندك . حتر ( hetr ) م . ع . حتر الرجل حترا : حتار ساخت آن مرد براى خيمه . حتر ( hotor ) ع . ج . حتار . حترب ( hatrab ) ا . ع . كوتاه و قصير . حترة ( hatrat ) ا . ع . يك بار شير مكيدن . حترة ( hotrat ) ا . ع . چيزى اندك . و پيوندى كه بدامن خيمه و خرگاه در آورند هرگاه از زمين بلند باشد . ج : احتار . و فراهم آمدنگاه كنج دهان . و مهمانى بناى نو . و جاى سربروت بريدن از لب . حترش ( hetrec ) ا . ع . كوتاه و خرد جثه و بنو حترش ا خ : بطنى از بنى عقيل و ايشان را حتارشة نيز گويند . حترشة ( hatracat ) ا . ع . آواز خوردن ملخ يق سمعت للجراد حترشة اى صوت اكله . حترشة ( hatracat ) م . ع . سعى فلان بين القوم فحترشوا عليه حترشة : سعايت كرد فلان در ميان قوم پس گرد آمدند تا بگيرند او را . حترفة ( hatrafat ) ا . ع . درشتى و سرخى در چشم . حترفة ( hatrafat ) م . ع . حترفه عن موضعه حترفة : جنبانيد او را از جاى خود . حتروش ( hotruc ) ا . ع . كم جثه و كوتاه بالا . و كودك سبك روح كه صاحب نشاط و چست و كم عقل باشد و يا كودك سخت و درشت و كم گوشت . حتش ( hatc ) م . ع . حتش القوم حتشا ( از باب نصر ) : گرد آمدند قوم و آماده گشتند . و حتش النظر اليه : پيوسته نگريست به وى . و حتش ( مجهولا ) : برانگيخته شد به نشاط . حتش ( hatec ) ا خ . ع . موضعى بسمرقند . حتف ( hatf ) ا . ع . مرگ و هلاك . ج : حتوف . و مات حتف انفه : مرد فلان بر فراش بدون قتل و ضرب و غرق و حرق . قيل هذا فى الادمى ثم عم فى كل حيوان اذا مات به غير سبب . و همچنين است حتف انفيه و حتف فيه و اخير نادر است . و خص الانف لانه اراد ان روحه تخرج من انفه بتتابع نفسه اولانهم كانوا يتخيلون ان روح المريض تخرج من انفه و الجريح من جراحته المثل حتفها تحمل ضان باظلافها اين مثل دربارهء كسى گويند كه سوء تدبير وى باعث هلاك او گردد . و اصله ان رجلا كان جائغا بالبلد القفر فوجد شاة و لم يكن معه ما يذبحها به فبحثت الشاة الارض فظهر فيها مدية فذبحها بها . حتف ( hatf ) م . ع . حتفه الله حتفا ( از باب ضرب ) : اذا اماته و معناه ان يموت على فراشه فتنفس حتى ينقضى رمقه . حتفة ( hatfat ) ص . ع . حية حتفة : مار مهلك . حتفل ( hotfol ) ا . ع . بقيهء شوربا و يا بقيهء اشكنهء زير شوربا . و درد روغن . و مال ردى و بلايه . و چرك زهدان . و فرومايه‌اى از مردم . و ريزه‌هاى گوشت در بن ديك . حتك ( hatk ) م . ع . حتك حتكا و حتكانا ( از باب ضرب ) : شتاب رفت و گام خرد نهاد . و حتك الشيئ : تراشيد آن چيز را . و حتك النعام الرمل : كاويد شترمرغ