على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
1163
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
عمل قبيح و كردار زشت . چراغله ( cer qle ) ا . پ . كرم شب تاب . چراغنده ( car qande ) ا . پ . چراغ پايه . چراغواره ( car qv re ) ا . پ . چراغ پايه و مشكوة و قنديلى كه در آن چراغ روشن كنند تا باد آن را نكشد . چراغواسه ( car qv se ) ا . پ . پروانهء چراغ . چراغوره ( car q - vare ) ا . پ . شمعدان و اسبى كه دو دست را بلند كرده به روى دو پا ايستد . و پروانهاى كه گرداگرد چراغ گردد . چراغى ( car qi ) ا . پ . زمينى كه وقف شده باشد از براى مسجد و اماكن متبركه . و نذرى كه جهة روشنائى اماكن متبركه به خدام دهند . و صدقهاى كه به درويشانى دهند كه در شب قدم مىزنند . و پولى كه بفال گو دهند . چراكسه ( car kase ) ا . پ . چركسها . چراكه ( cer - ke ) پ . كلمهء تعليل يعنى زيرا كه . چراگاه ( car - g h ) ا . پ . مرتع و جاى چريدن ستور و علفزار و مرعى . چراگر ( car - gar ) ا . پ . حيوان چرنده و حيوان رها كرده شدهء در چراگاه . چراگه ( car - gah ) ا . پ . چراگاه . چرام ( car m ) ا . پ . چراگاه و علف زار و علوفه . چراماندن ( car m ndan ) ف م . پ . اجازهء چريدن دادن و بچرا واگذاشتن چارپايان را . چرامين ( car min ) ا . پ . چرام و چراگاه و علفزار و علوفه . چران ( car n ) ص . پ . كسى كه حيوانات را مىچراند و در چراگاه و علفزار گردش مىدهد مانند گوسپند چران و گاو چران . چراندن ( car Ndan ) ف م . پ . چرانيدن و شبانى كردن و چوپانى نمودن . چراندنى ( car ndani ) ص . پ . منسوب بچراندن يعنى جائى كه لايق و قابل چراندن باشد . چرانده ( car nde ) ا . پ . شبان و چوپان و چراننده . چرانيدن ( car nidan ) ف م . پ . چريدن كنانيدن و شبانى و چوپانى كردن و علف در علف زار بحيوانات خورانيدن . چرانيده ( car nide ) ا . پ . چراننده و شبان . چرائى ( car i ) ا . پ . وجه و پولى كه براى چرانيدن داده مىشود . چرائى ( cer i ) پ . كلمهء فعل يعنى كجا هستى و بچه سبب هستى . چرائيتا ( car it ) ا . پ . - مأخوذ از هندى - قسمى از جنطيانا . چراييدن ( car yidan ) ف م . پ . چرا كردن . چرايين ( car yin ) ا . پ . چرامين . چرب ( carb ) ص . پ . دسم و روغنى و لزج و با چسب و صاف . و سمين و فربه . و هنگفت و ستبر . و غالب و مظفر و فاتح . و قسمى از آب . و چرب دادن : غالب شدن و فتح كردن . و چرب كردن : روغن ماليدن و اندودن و فرسودن و جلا دادن . و مهره دار كردن . و لغزان نمودن . چرب آخور ( carb - xor ) ص . پ . پر از آب و علف و داراى آب و علف بسيار و فراوان . چرب بالا ( carb - b l ) ص . پ . خوش قد و قامت . چرب پهلو ( carb - pahlu ) ص . پ . كسى كه مردم از پهلوى او فائده و نفع يابند . و فربه - نقيض لاغر . چربتر ( carb - tar ) ص . پ . بهتر و راجحتر و زيادتر و وزينتر . چرب دست ( carb - dast ) ص . پ . خوش كار و شيرين كار و با هنر و با وقوف و و قابل و خردمند . و عاقل . و مكار . چرب دستى ( carb - dasti ) ا . پ . ظرافت و نيز دستى و چابكى . چرب رود ( carb - rud ) ا . پ . چربى روى رودهها . چرب زبان ( carb - zab n ) ص . پ كسى كه به سخنان نرم دل مردم را بجانب خود راغب گرداند و مردم را از خود كند و بليغ و فصيح و زبان آور . و چاپلوس و فريب دهنده . چرب زبانى ( carb - zab ni ) ا . پ . نصيحت و خوشامدى و تملق . چرب سخنى ( carb - soxani ) ا . پ . چاپلوسى و خوشامدى و تملق . چربش ( carbec ) پ . م ح . چربيدن . و ا . زيادتى و رجحان . و چربى . و دسومت . چربشدار ( carbec - d r ) ص . پ . فربه و چربىدار . چربش گرفتگى ( carbec - gereftagi ) ا . پ . دسومت و چرب شدگى و پيه گرفتگى . چربش گرفته ( carbec - gerefte ) ص . پ . فربه و داراى دسومت و پيه گرفته . چرب شيرين ( carb - cirin ) ص . پ . طعام لذيذ و خوش مزه . چرب غذا ( carb - gez ) ا . پ . گوشت هاى لطيف و نازك . چرب قامت ( carb - q mat ) ص . پ .