و ج . جيدانة . جيد ( jayad ) م . ع . جاد جيدا ( از باب سمع ) : دراز گردن گرديد . جيد ( jayad ) ا . ع . درازى گردن و نيكوئى آن . جيد ( jayyed ) ا . ع . نيكوئى - ضد ردى - ج : جياد و جيادات و جيائد . جيداء ( jayd ' ) ص . ع . مؤنث اجيد زنى كه گردنش دراز و نيكو باشد . ج : جود و جيد . جيدار ( jayd r ) ا . ع . كوتاه بالا و قصير . جيدار ( jid r ) ا . ع . يك نوع درخت بلوطى كه هميشه سبز است . جيدان ( jayd n ) ا خ . ع . يكى از ماوك حمير . جيدانة ( jayd nat ) ص . ع . زنى كه گردنش دراز و نيكو باشد . ج : جود و جيد . جيدر ( jaydar ) و جيدران ( jaydar n ) ا . ع . كوتاه بالا و قصير . جيدرة ( jaydarat ) ا . ع . مؤنث جيدر زن كوتاه بالا و يقال ايضا للرجل الجيدرة ( و التاء للمبالغة ) . جيدرى ( jaydariy ) ا . ع . كوتاه بالا و قصير . جيدرى ( jaydariy ) ص . ع . منسوب به جدر كه دهى است ميان حمص و سلمية . جيذر ( jayzar ) ا . ع . كوتاه بالاى ستبر اطراف . و شترى كه در اطراف استخوان و مفاصل وى گوشت بسيار باشد . و گوزن بچه . جيذرة ( jayzarat ) ا . ع . يك نوع ماهى كلان سياه رنگى . جير ( jir ) ا . پ . زير و نشيب و پائين . و يك نوع پوست دباغت كردهء نرمى كه از آن بند كارد و شمشير و بهله سازند . جئر ( jaer ) ا . ع . مرد ستبر . جير ( jayr ) ا . ع . آهك و يا گچ . جير ( jayre ) و ( jayren ) و ( jayra ) ا . ع . كلمهء سوگند است بمعنى حقا و آرى و بلى يق جير لا افعل اى حقا و لا جير لا افعل اى لا حقا . جير ( jayar ) م . ع . كوتاه و خوار شدن ( و الفعل من سمع ) . جئر ( jearr ) ص . ع . غيث جئر : باران بسيار . جيران ( jayr n ) ا . پ . - مأخوذ از تركى - آهو . و ا خ . نام زنى . جيران ( jir n ) و جيرة ( jayarat ) ع . ج . جار . جيرجنگ ( jir - jang ) ا . پ . جيز جنگ . مر . جيز جنگ . جيرفت ( jiroft ) ا خ . پ . روستائى در كرمان كه در خلافت عمر رضى اللّه عنه بدست لشكر اسلام مفتوح شد . جيرون ( jayrun ) ا خ . ع . دمشق و يا دروازهء دمشق نزديك به مسجد جامع . جيره ( jire ) ا . پ . روزيانه يعنى آنچه از گندم و آرد و نان و جز آن براى غلام و نوكر مقرر كنند كه همه روزه به آن برسد . و پشتگانى و جداوى و خوراك روزيانه . جئز ( jaez ) ص . ع . كسى كه آب به گلويش بجهد و يا غيظ گلوى آن را بگيرد . جيز ( jiz ) ا . ع . قبر و كرانهء وادى . جيز ( jiz ) و ( jeyaz ) ع . ج . جيزة . جيزان ( jiz n ) ع . جائز . جيزة ( jizat ) ا . ع . ناحيه . ج : جيز و جيز ( jeyaz ) . و كرانهء وادى . و زاديك شباروز كه بمسافر دهند . و ا خ . دهى . بمصر . جيز جنگ ( jiz - jang ) ا . پ . چرمينه يعنى چيزى از چرم كه به شكل نرهء آدمى سازند و زنان بدكاره جهت فرو نشاندن شهوت و دفع حاجت آن را كار فرمايند . جيزو ( jizu ) ا . پ . خارپشت و چيزو . جيستان ( jist n ) ا . پ . چيستان و لغز و معما . جيستن ( jistan ) ف ل . پ . برجستن و فرو جستن . جيستن ( jistan ) ا . پ . كيسهء كوچكى كه به خوبى مزين باشد . جيسنك ( jaysank ) ا خ . پ . نام نخستين پادشاه گجرات . جيسوان ( jaysov n ) ا . ع . معرب گيسوان نوعى از بهترين خرما بن . جيسور ( jaysur ) ا خ . ع . غلامى كه حضرت موسى او را كشت . جيش ( jayc ) ا . ع . لشكر و حشم و يارى گران ج : جيوش . و ابو الجيش : محدثى . و ذات الجيش و يا اولات الجيش : وادى نزديك مدينه كه در آن عقد عايشه رضى اللّه عنها گسيخت . جيش ( jayc ) م . ع . جاش البحر جيشا و جيوشا و جيشانا ( از باب ضرب ) : جوشيد دريا . و كذلك جاشت القدر و غيرها و جاشت العين : روان گرديد چشم . و جاش الوادى : پر آب شد رود . و جاشث النفس : شوريد دل و بر آمد از اندوه و يا از بيم . جيش ( jic ) ا . ع . گياه شنبليد و حلبه . جيشان ( jayc n ) ا خ . ع . نام روستائى بيمن و خطه‌اى بفسطاس . جيشان ( jayac n ) م . ع . جاش جيشا و جيوشا و جيشانا . مر . جيش . جيشة ( jicat ) ا . ع . يك بار جوش زدن ( اسم للمرة ) . جيشگر ( jayc - gar ) ا . پ . سردار لشكر . و زره ساز . جيص ( jays ) م . ع . جاص عنه جيصا