على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

1044

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

اى اعماله . و قوله تعالى وَ ثِيابَكَ فَطَهِّرْ اى فقصر . ثوب ( savb ) م . ع . ثاب ثوبا و ثؤبا و ثوبانا ( از باب نصر ) : بازگشت بعد از آنكه رفته بود . و ثاب الناس : گرد آمدند مردم . و ثاب الحوض ثوبا و ثؤبا : پر گرديد حوض و يا نزديك به پرى رسيد . و ثاب الماء : گرد آمد آب پس از آنكه رفته بود . و ثاب جسمه ثوبانا : فربه گرديد پس از لاغرى از مرض . ثؤب ( soub ) م . ع . ثاب ثوبا و ثؤبا . مر . ثوب . ثوب ( sovab ) ا . ع . از اعلام است . ثؤباء ( so'b ' ) ا . ع . دهن‌دره و خميازه . ثوءباء ( soab ' ) ص . ع . سست و كاهل . ثوبان ( savab n ) م . ع . ثاب ثوبا و ثؤبا و ثوبانا . مر . ثوب . ثوبان ( savab n ) ا خ . ع . نام يكى از مولاهاى آن حضرت صلى اللّه عليه و آله . ثوة ( savvat ) و ( sovat ) ا . ع . پشته‌اى كه از سنگ و گل سازند در صحرا بجهة نشان و علامت . ثوة ( sovat ) ا . ع . قماشخانه و جامه گروهه‌اى كه بالاى ميخ بندند و بر آن مشك شير بجنبانند تا مشك دريده نگردد و زيرانداز مشك كه بوقت جنبانيدن زير آن افگنند تا به خاك آلوده نگردد . ج : ثوى ( sov ) . ثوج ( savj ) ا . ع . جوالى كه از برگ خرما سازند و بدان خاك و گچ كشند . ثوخ ( savx ) م . ع . ثاخت الاصبع ثوخا ( از باب نصر و ضرب ) : فرو رفت انگشت در چيزى نرم و آماسيده . ثور ( savr ) ا . ع . لخت بزرگ از پينو . ج : اثور و ثورة ( sevarat ) . و گاو نر ج : اثوار و ثيار و ثورة و ثيرة و ثيرة ( sirat ) و ثيران . و مهتر . و چغر پاره و مانند آن كه بر آب پديد آيد . و سپيدى بن ناخن . و ديوانگى . و سرخى تابان شفق يق سقط ثور الشفق . و احمق . و برج دويم از بروج دوازده‌گانهء آسمان كه به فارسى بر شاوش گويند . و نام اسبى . و ا خ : پدر قبيله‌اى از مضر و به اين معنى اخير بدون الف و لام آيد و سفيان ثورى از اين قبيله است . و ا خ : وادى ببلاد مزينه . و ا خ : كوهى به مكه كه غار مذكور در قرآن در آن كوه است و ثور اطحل گويند . و ا خ : كوهى در مدينه و ثور الشباك و برقة الثور ا خ : نام دو موضع . و ابو الثور ا خ : نام شخصى . ثور ( savr ) م . ع . ثار الشيئ ثورا ( از باب نصر ) : برانگيخته شد آن چيز . و ثار اليه : برجست بسوى آن . و ثار الغبار : برآمد گرد . و ثارت الفتنة و الغضب : سخت و تند شد فتنه و خشم . و ثار الى الشر : برخاست براى شر و بدى . و ثار القطا : برخاست مرغ سنگ‌خوار . و كذلك ثار الجراد . و ثار الدم : ظاهر شد خون . و ثارت بفلان الحصبة ثورا و ثؤرا و ثورانا : پديد آمد در اندام فلان حصبه . و ثارت نفسه : بهيجان آمد دل او . و ثار فلان ثائره : بهيجان آمد غضب فلان . و ثار به الناس : برجستند بر وى مردم . و نيز ثور : برآمدن و روان گرديدن آب . ثؤر ( soor ) ع . ج . ثأر . ثؤر ( so'r ) و ثوران ( savar n ) م . ع . ثار ثورا و ثؤرا و ثورانا . مر . ثور . ثورة ( savrat ) ا . ع . گاو ماده . و شورش . و بسيارى از مال و از مردان . ثورة ( sevarat ) ع . ج . ثور ( savr ) . ثؤرة ( so'rat ) م . ع . ثار ثارا و و ثؤرة . مر . ثأر . ثؤرة ( so'rat ) و ( soorat ) ا . ع . كينه . ثؤرور ( so'rur ) ا . ع . پيادهء كوتوال و پيادگان سلطان كه بىوظيفه همراه باشند . ثوع ( sav ' ) م . ع . ثاع الماء ثوعا ( از باب نصر ) : روان شد آب . ثوء ( sova ' ) ا . ع . درختى كوهى و بلند و پيوسته سبز و ساقش ستبر و خوشه‌هاى آن به بطم ماند و بكارى نيايد . ثول ( savl ) ا . ع . گروه زنبوران عسل . و واحد ندارد . و نر از زنبوران عسل . و خانهء زنبور زان عسل . و شورهء درخت . و نرهء شتر و غلاف آن . ثول ( savl ) م . ع . ثال ثولا ( از باب نصر ) : احمق گرديد و ديوانه شدن گرفت . و ثال الوعاء : ريخت آنچه در آوند بود . ثول ( saval ) ا . ع . استرخائى در اعضاى گوسپند و يا ديوانگى گوسپند كه چون بدان عارض شود تبعيت گوسپندان گذارد و تنها در چراگاه بگردد . ثول ( saval ) م . ع . ثولت الشاة ثولا ( از باب سمع ) : ديوانه شد آن گوسپند و ثولاء گرديد . ثول ( sul ) ع . ج . اثول و ثولاء . ثولاء ( savl ' ) ص . ع . مؤنث اثول . و شاة ثولاء : گوسپند ديوانه . ج : ثول . ثؤلول ( so'lul ) ا . ع . سر پستان و آ ژ خ . ج . ثآليل . ثوم ( sum ) ا . ع . سير و ثوم الحية : سير برى . ثوملا ( sumal ) ا . پ . - مأخوذ از رومى - گياهى . ثومة ( sumat ) ا . ع . واحد ثوم و بند شمشير . و بنو ثومة بن مخاشن ا خ : قبيله‌اى از تازيان . ثومة ( sevamat ) ا . ع . درختى بزرگ