على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
947
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
تكفف ( takaffof ) م . ع . دست پيش كسى داشتن به خواهش يق فلان يتكفف الناس : اى طلب بكفه . تكفكف ( takafkof ) م . ع . باز ايستادن . تكفل ( takaffol ) م . ع . پذيرفتار كسى گرديدن و كفالت كردن . تكفؤ ( takaffo ' ) م . ع . ناوناوان رفتن يق تكفئت المراة فى مشيتها اى تبخترت . تكفى ( takaffi ) م . ع . دراز شدن گياه تكفيت ( takfit ) م . ع . فراز گرفتن چيزى را . و به پنجه گرفتن . تكفير ( takfir ) م . ع . پوشيدن چيزى را . و ناچيز كردن گناه را . و فروتنى نمودن مر كسى را . و دست بر سينه نهادن پيش كسى . و بر سر نهادن پادشاه تاجى را كه بديدنش خضوع لازم آيد . و كفارهء سوگند و جز آن دادن يق كفر عن يمينه . و منسوب كردن به كفر . تكفير ( takfir ) ا . ع . تاج شاهى . تكفير ( takfir ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نسبت به بىدينى و گناهگارى . و تكفير كردن : به بىدينى نسبت كردن . تكفيل ( takfil ) م . ع . پذيرفتارى دادن و پذيرانيدن و تيمار دارى كردن قوله تعالى وَ كَفَّلَها زَكَرِيَّا . تكفين ( takfin ) م . ع . كفن پوشانيدن مرده را و كفن ساختن جهة وى . تكفين ( takfin ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كفن كردن مرده . تكك ( tekak ) ع . ج . تكة ( tekkat ) . تكك ( tokak ) ع . ج . تاك ( t kk ) . تككة ( takakat ) ع . ج . تاك ( t kk ) . تكل ( takal ) م . ع . تكل عليه تكلا ( از باب سمع ) : توكل نمود بر او ( لغة فى اتكل ) . تكل ( takel ) و ( tekel ) ا . پ . گوسپند شاخدار جنگى . و پسر سادهء نو خط . و مردم ابله بىاندام . تكلاب ( takl b ) م . ع . با هم برجستن . تكلام ( tekell m ) م . ع . تكلم كلمة و بكلمة تكلما و تكلاما : سخن گفت . تكلام ( takl m ) و ( takall m ) ص . ع . رجل تكلام : مرد نيكو سخن فصيح كلام . و كذا رجل تكلام . تكلامة ( takl mat ) و ( takall mat ) ص . ع . رجل تكلامة مرد نيكو سخن فصيح كلام و كذلك رجل تكلامة . تكلان ( tokl n ) ا . ع . عجزنمائى و كار سپردگى بر ديگرى - اسم است توكل را . تكلة ( toklat ) ا . ع . تكلان . تكلة ( tokalat ) ص . ع . رجل تكلة : مرد عاجز كه كار خود را به ديگرى سپارد و بر وى تكيه نمايد . تكلتو ( takaltu ) ا . پ . چيزى كه از نمد و جز آن دوزند و زير زين گذارند و ترمه نيز گويند تا بر پشت اسب از زين آسيبى نرسد . و بروت و شارب . تكلح ( takalloh ) م . ع . سپيد بودن دندان در وا كردن لبها در ترشروئى . و ترش روئى كردن . و پياپى درخشيدن برق . تكلد ( takallod ) م . ع . درشت و ستبر گرديدن . تكلس ( takallos ) م . ع . سيراب شدن يق تكلس من الماء . و سخت دويدن . تكلع ( takallo ' ) م . ع . فراهم آمدن و با هم سوگند خوردن . تكلف ( takallof ) م . ع . به خود گرفتن كارى را بىفرمودن كسى . و رنج بر خود نهادن . تكلف ( takallof ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - عدم ميل و عدم رغبت . و محنت و مشقت . و توجه و سعى و كوشش و مداومت و زحمت . و اسراف و خرج بىاندازه . و افراط در آداب و رسوم و نوازش . و ظاهرسازى و رياكارى و تروير . و با تكلف : يا ريا و با زحمت و مشقت . و بىتكلف : بىريا و بىمشقت . و تكلف كردن : رنج بردن و محنت كشيدن . تكلفات ( takallof t ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - محنتها و مشقتها و رنجها و مزاحمات و آداب و تشريفات و پذيرائيها و نوازشها و ظاهرسازيها . و تكلفات رسمى : توجهات نوازشانه و خوشآمدگيهاى زبانى . و تكلفات مجلس : تشريفات مجلس و آداب و رسوم مهماننوازى . تكلفة ( taklefat ) ا . ع . حملت الشيئ تكلفة : بمشقت و دشوارى برداشتم آن چيز را . تكلف مزاج ( takallof - maz j ) ص . پ . مبادى آداب و خوشآمدگوى . تكلل ( takallol ) م . ع . تكلل به : احاطه نمود آن را و فرا گرفت . و تكلل السحاب بالبرق : نرم درخشيد برق . تكلم ( takallom ) م . ع . تكلم كلمة و بكلمة تكلما و تكلاما : سخن گفت . تكلم ( takallom ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - گفتگو و سخن . تكلمات ( takallom t ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - گفتگوها و سخنها . تكلؤ ( takallo ' ) م . ع . بيعانه گرفتن . و بيعانه خواستن . و مهلت و زمان خواستن . تكله ( tokle ) ا . پ . شخص ديوانه و شوريده و مجنون . و ا خ : نام اتابكى كه در شيراز پادشاهى كرده . تكلى ( takalli ) م . ع . در صف پسين