شاهوار نزديك حاجىلنگ ، نوركجور ، هراز ، مغرب عمارت . گياه در راميان به ماىمرز ، در نور و كجور به ريس و در سوادكوه به لمبير معروف است . تاريخچه و موارد مصرف آن در طب سنتى : گياه از زمان‌هاى بسيار دور شناخته شده است به اكدى Dapranum , Zabalum ، سريانى بروثا و به يونانى Brathon و Brathu ناميده شده است . اصطفن و حنين در ترجمه عربى دياسقوريدوس مىنويسند " براثو هو الابهل " . حكماء پيشين درباره خواص و موارد مصرف آن گويند : برخى آن را " باريد " ناميده‌اند و آن به دو شكل است يكى برگ آن به سرو و ديگرى به طرفا شباهت دارد * و برگ هر دو از پيشرفت زخم‌هاى علاج‌ناپذير جلوگيرى نموده و آماس‌هاى گرم ( 1 * ) را تسكين مىدهد و به شكل ضماد ، سياهى و چرك‌هاى پوست ناشى از فضولات بدن را پاك مىكند " يشقر خشك‌ريشه الجمر " ( 2 * ) و نوشيدن آن باعث پيدا شدن خون در پيشاب خواهد شد و آشاميدن و برداشتن آن از طريق واژن و دود آن موجب سقط جنين خواهد شد و آن يكى از مواد تركيبى روغن‌هاى گرم‌كننده به ويژه روغن افشره انگور است ( ديوسكوريد : 3 * ) . ابهل ديسقوريدوس گويد . . . ( مطالب كاملا با آنچه در دياسقوريدوس ذيل " براثو " آمده است مطابقت كامل دارد فقط به جاى اورام حاره ، اورام حاد و به جاى جمر ، جمره آمده است ) . جالينوس گويد : در مقايسه با شربين خوش‌بوتر ، گرم‌تر ، تلخ‌تر و قابض‌تر است و چون خاصيت خشك‌كنندگى آن و تحليل‌برندگى آن قوىتر است نمىتواند زخم‌ها را التيام بخشد و مانند شربين براى زخم‌هاى گندناك دير علاج‌پذير و مزمن سودمند است . باعث خونريزى و فساد جنين‌هاى زنده و خروج جنين‌هاى مرده مىشود . اگر در تهيه معجون‌ها به جاى دارچين 2 برابر آن از ابهل استفاده نمايند خاصيت تحليل برنده و لطيف‌كننده خواهد داشت . بديغورس ( 4 * ) گويد : خاصيت ابهل از بين بردن جنين ، خشك كردن زخم‌ها ، زياد كردن پيشاب و خون قاعدگى است . مسيح گويد : اگر ابهل را ساييده روى خوره يا جذام بپاشند سودمند است ( رازى : 5 * ) . ابهل سرو كوهى است به پارسى اورس خوانند ماليدن ممزوج آن با عسل پاك‌كننده زخم‌هاى چركين است . ابهل ادرار ، مدفوع و عرق را خوش‌بو مىكند و آن گرم و خشك است در درجه‌ى دوم ( هروى : 6 * ) . به رومى آن را بروتانون و بروتون و به سريانى بروثا و به پارسى برس ، ورس مىنامند ( ابو ريحان : 7 * ) . مانع پيشروى سعى الساعيه ( 8 * ) مىشود اگر ميوه آن را در ظرف آهنى با روغن كنجد بجوشانند تا سياه رنگ شود و از آن يك قطره در گوش بچكانند در كرى سودمند است ( ابن سينا : 9 * ) . " معجون ابهلى معجونى است مرطوب و مفلوج را نافع است " ( جرجانى : 10 * ) . بيش از هر داروئى خون قاعدگى را روان مىسازد ( غافقى : 11 * ) . بعضى اطباء به غلط تصور كرده‌اند كه آن عرعر است . اسحق بن عمران گويد اگر 25 گرم آن را با روغن گاو پوشانده آن را بپزند تا روغن را جذب نمايد و خشك شده آن را با 25 گرم قند بسايند نوشيدن 5 گرم آن [ براى شخص سردمزاج ] * * با آب گرم در درد ناحيه پائين بدن ناشى از بواسير سودمند است و