ابو القاسم سلطانى
311
دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )
اسيدهاى آمينه موجود در دانه : آرژىنين ، هيستيدين ( بيش از گياهان ديگر ) ايزولئوسين Isoleucin ، لئوسين Leucin ، ليزين Lisine ، سيستين Cystin ، متيونين Methionin ، فنيلآلانين Phenylalanine ، ترهئونين Threonine ، والين . روغن آفتابگردان : روغن حاوى اسيدهاى لينولئيك ، اولئيك ، پالميتيك ، استهآريك و آراشيدونيك . خواص درمانى : تببر ، مغذى ، مقوى موارد مصرف درمانى : گل : تببر و در برونشيت ، آسم ، درد سينه ، پنومونى و به عنوان مقوى باه و قاعدهآور مورد استفاده قرار مىگيرد . در روسيه از عصاره الكلى گلهاى تازه به عنوان تببر استفاده مىشود و در سابق براى كودكان مبتلا به تب مالاريا مقاوم نسبت به كنين استفاده مىشده است . برگ : در تب مالاريا همچنين به عنوان التيامدهنده زخم و در لمباگو مصرف مىشود . دانه : بسيار مغذى است و از مخلوط پودر مغز آن با آرد براى تهيه بيسكويت ، فراوردههاى قنادى ، تهيه ماست و پنير ، غذاى پرندگان و از دانه بو داده به جاى قهوه و نوشيدنىهاى حاوى شكلات استفاده مىشود . امولسيون له شده دانه آفتابگردان در آب به عنوان مدر و بطور موضعى در باد سرخ مصرف سنتى دارد . در هومئوپاتى Homoeopathy از تنتور دانههاى رسيده در يبوست و كهير و از خارج به منظور التيام زخمها استفاده مىشود . روغن آفتابگردان : روغن آفتابگردان به عنوان يك ماده غذائى و آنتى اسكلروتيك ، و چون حاوى ويتامينهاى D , A و E مىباشد براى رشد كودكان لازم و مورد استفاده قرار مىگيرد و چون پائين آورنده كلسترول خون است در آشپزى و براى تهيه سالاد مورد توجه است و در صنعت براى تهيه مارگارين ، كره ، محافظت كنسرو ماهى و مخلوط با روغن كتان در وارنيش و نقاشى و از كجاله آن براى تغذيه حيوانات استفاده مىنمايند . اشكال داروئى : پودر ، تنتور ، عصاره روان ( 1 * ) - تبهاى نوبهاى بدخيم ( 2 * ) - از كتاب خطى فروغ ناصرى - كتابخانه شخصى ( 3 * ) - آذريون Calendula officinalis L . و حنوه C . arvensis L . مىباشد و مترادف با آفتابگردان نيست . در قديم گياهانى را كه گل آنها با طلوع خورشيد باز و با غروب آن بسته مىشد مانند نيلوفر و يا