ابو القاسم سلطانى
396
دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )
Code - 1889 كدوتنبل Cucurbita pepo L . گياهى است يك ساله ، پرورشى ، ساقه خزنده به درازاى تا 5 متر از خانواده Cucurbitaceae ، برگها قلبى شكل ، خشن ، منقسم به 5 لوب ، خسن ، دندانهدار ، گلها بزرگ ، زردرنگ ، نر و ماده جدا ، نرها به صورت دستهاى و مادهها منفرد ، ميوه كروى ، بزرگ ، گوشتدار و زردرنگ و دانه بيضوى ، پهن ، صاف ، حاشيهدار و سفيدرنگ مىباشد . تاريخچه : منشاء اوليه گياه امريكاى مركزى و شمالى بوده و بوميان از 8000 سال قبل در تغذيه از آن استفاده مىكردهاند و از 3400 سال پيش به منظور استفاده از گوشت ميوه جهت تغذيه و درمان سوختگيهاى سطحى و از دانهها بهعنوان مدر استفاده مىكردهاند سپس در امريكاى شمالى از دانهها در التهاب كليه و مشكلات دستگاه ادرارى نيز استفاده شده است . در قرن شانزدهم ميلادى دانه به اروپا آورده شده و بيشتر به منظور تغذيه نسبت به پرورش آن اقدام شده است بهطورى كه در اواسط قرن هفدهم ( 1652 ) ، كولپپر پس از شرح ظاهرى گياه مىنويسد دانهها ندرتا در پزشكى مصرف مىشود 1 * . در حدود 160 سال قبل در بورد و فرانسه به خاصيت ضد تنياى دانههاى گياه پى برده شد و كمكم كشت آن در اغلب نقاط دنيا به منظور استفاده از ميوه و دانه آن آغاز گرديد . قديمىترين كتاب پارسى كه نام آن آمده است پزشكىنامه مىباشد . ناظم الاطباء مىنويسد : خاصيت ضد تنياى كدوتنبل از كدو قليانى يا صراحى بيشتر است 2 * . تركيبات شيميائى : گوشت ميوه محتوى قندها ، آلبومين ، چربى ، ويتامينها ، مواد معدنى ، موسيلاژ و سلولز مىباشد . دانه داراى 50 درصد آلبومين ، 30 درصد روغن ثابت ، كوكوربىتين ، يك گليكوزيد ، رزين ، يك درصد تركيبات استروئيدى ، مواد معدنى نظير كلسيم ، مس ، آهن ، فسفر ، سلنيوم ، منيزيم ، روى و ويتامينها نظير ويتامين E ، ويتامين A ، ويتامين C و از نظر فيبر و پتاسيم نيز غنى مىباشد . خواص و موارد مصرف درمانى : ضد كرم ، مدر و كمكننده عوارض پروستات بزرگ شده . از خاصيت نرمكنندگى گوشت ميوه و تقريبا ملين بودن آن بهعنوان يك ماده رژيمى استفاده مىكنند . براى كسانى كه از گاستريت و آنتريت مزمن رنج مىبرند و همچنين به اشخاص چاق توصيه مىشود كه