ابو القاسم سلطانى

210

دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )

در مواردى كه حالت عادى گوارش مختل شده باشد دم‌كرده و جوشانده ريشه و برگ كاسنى معده را تقويت و ترشح معده را زياد مىكند و از آن در موارد ضعف هضم ، بىاشتهائى ، تنبلى روده‌ها مىتوان نتايج خوبى به دست آورد . برگ و ريشه كاسنى به دفع رسوبات ادرارى ، سنگهاى كليوى و صفراوى كمك مىنمايد و در عفونت و ورم مجارى ادرارى ، خيز عمومى انساج ، وجود خون در ادرار و وجود خلط خونى و به‌عنوان تب‌بر در تبهاى نوبه‌اى و مخاطى ، بيماريهاى پوستى مزمن ، دمل و كورك مورد استفاده درمانى دارد . براى ريشه كاسنى اثر پائين‌آورنده قند خون را قائل مىباشند . از برگ‌هاى تازه كاسنى قبل از گل كردن گياه براى تهيه سالاد و از ريشه بو داده نوعى كاسنى در فرانسه براى تهيه Chicoree cafe يا Ricore استفاده مىشود . مقدار مصرف : 1 - جوشانده : 40 گرم گياه خشك را چند لحظه در يك ليتر آب سرد خيس نموده تا حد جوش حرارت مىدهيم مدت جوشاندن 5 دقيقه مىباشد و پس از ده دقيقه آن را صاف كرده يك فنجان قبل از غذا سه مرتبه در روز در صورت لزوم چهارمين فنجان هنگام خواب شب . 2 - دم‌كرده 10 تا 20 در هزار برگ تازه 3 - جوشانده 20 در هزار ريشه 4 - دم‌كرده 20 در هزار گل ( 1 * ) - قبلا مطالب ذيل كد 1488 مطالعه شود ( 2 * ) - تت جامع مفردات ابن بيطار ج 4 - 198 ( 3 * ) - تلخيص از الابنيه ص 304 ( 4 * ) - در اصل : " الحميات : نافع للربع " حمى ربع ، تب چهاريك ، تبى كه هر 72 ساعت يك بار عود مىكند و عامل آن پلاسموديوم و يواكس مىباشد . ( 5 * ) - اصل : حمى بارده ( 6 * ) - تت قانون عب 298 ( 7 * ) - اصل : حصبه : حصبه نزد قدما Purpura مىباشد . امروزه اين نام به بيمارى تيفوئيد اطلاق مىگردد . ( 8 * ) - كشوث : امروزه افتيمون را كشوث مىنامند ولى نزد قدما كشوث غير از افتيمون مىباشد و آن Cuscuta europaea L . مىباشد . در مخزن و ساير كتب قديم اين دو جداگانه آمده‌اند . ( 9 * ) - اصل : شرى ( 10 * ) - تبريد به معنى خنك كردن مىباشد در اينجا منظور رفع سوزش سوختگيها و التهابات مىباشد ( 11 * ) - خلاصه از اختيارات 451 ، تذكره 325 ، تحفه 262 ، مخزن 574