ابو القاسم سلطانى

172

دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )

موارد مصرف درمانى : ساپونين‌هاى گياه محرك رحم مىباشند ، در تاخير و فقدان قاعدگى ، قاعدگىهاى نامنظم ، قاعدگىهاى دردناك ، منوپوز و حالات افسردگى و بىحوصلگى ناشى از آن ، آندومتريوز ، كيست‌هاى تخمدان ، پرولاپسوس اعضاء داخلى لگن ، هموراژى ، لكوره ، منوراژى موثر مىباشد و به‌طور كلى وضع رحم را به حالت نرمال برمىگرداند . گياه با ارزش‌ترين دارو براى تقويت رحم و تخمدان مىباشد . در توليد هورومون‌هاى تخمدان و كمك به تشكيل تخم نقش موثرى داشته و از سقط جنين‌هاى مكرر جلوگيرى و حالت استفراغ زنان باردار را تخفيف مىدهد ولى با مقادير خوراك بالا مىتواند موجب استفراغ گردد . گياه در ضعف جنسى مرد و دفع غير ارادى شبانه اسپرم ، كوليك ، كمى اشتها ، سوءهاضمه و بالاخره در درد ناحيه كمر و استخوان خارجى و درد خفيف كليه مىتواند مورد استفاده قرار گيرد . هلونياس ترشح بزاق را زياد نموده و خلطآور مىباشد . احتياط : در بيمارانى كه حساسيت دارند مصرف دارو بايد با احتياط باشد . اشكال داروئى و مقادير خوراك : 1 - دم‌كرده : 2 - 1 قاشق چايخورى در مقدارى آب ريخته به جوش مىآورند سپس مدت 15 - 10 دقيقه مىگذارند دم بكشد ، مقدار مصرف سه بار در روز . 2 - تنطور 4 - 2 ميلىليتر سه بار در روز . در منوپوز 20 قطره داخل آب ، 2 تا 3 بار در روز . مقدار خوراك معمولى آن معادل 1 - 65 / 0 گرم ريشه به صورت دم‌كرده و يا تنطور مىباشد . Code - 1417 بابونه شيرازى 1 * Chamomilla recutita ( R . ) Rau . اين گياه كه قدما آن را بابونج مىناميده‌اند گياهى است يك ساله ، معطر ، به ارتفاع 60 - 30 سانتيمتر از خانواده Compositae ، ساقه افراشته ، منشعب ، برگ‌ها فاقد دمبرگ ، بريده شده به قسمتهاى نازك به شكل شانه شكافى ، گل‌ها كه در راس ساقه و شاخه‌ها قرار دارند داراى 2 نوع گلبرگ زبانه‌اى و لوله‌اى مىباشند گلبرگ‌هاى زبانه‌اى متمايل به طرف پائين ، آويزان و برنگ سفيد و گل‌هاى لوله‌اى در وسط طبق گل و زرد رنگ مىباشند . دوران گل‌دهى از ارديبهشت تا اواخر خردادماه مىباشد و در طى سال سه الى چهار بار مىتوان آنها را چيد و در لايه‌هاى نازك گسترده و در سايه خشك نمود . ميوه فندقه و بسيار كوچك مىباشد . منشاء اوليه گياه نواحى مديترانه بوده و امروزه در شمال افريقا و آسياى غربى رويش دارد و در امريكاى شمالى بومى شده است . در ايران در خرم‌آباد ، و درود هم‌چنين در خوزستان در شوشتر ، رامهرمز ، صالح‌آباد ، هفت‌گل ، حسينيه انديمشك ، اطراف تهران ، دماوند رويش دارد .