لوز البرى ، لوز جبلى است و آن جلوز بود و در زيت الهرجان صفت ايشان گفته شد و صفت زيت السودان هم گفته شد 2 * ( اختيارات ص 399 ) . " زيت السودان گويند زيت الهرجان است و اهل مغرب الاقصى ارجان و ارقان گويند و درخت آن دو نوع است يك نوع بزرگ و خارناك و ثمر آن مانند بادام كوچك بود و به شيرازى درخت آن را ارجن گويند 3 * و يك نوع ديگر بادام كوهى 4 * است و آن را به شيرازى بخرك گويند و به عربى لوز البربر خوانند و گويند زيت سودان غير زيت الهرجان است و آن زيت از بلاد سودان آورند و به غايت گرم بود سود دهد دردها و علت‌هاى سرد را اما منفعت لوز البربر در صفت جلوز گفته شد " ( اختيارات بديعى نسخه خطى كتابخانه شخصى ) زيت السودان كه زيت هرجان نامند روغن ميوه درختى است خاردار كه چهارپايان آن را مىخورند ، روغن را به وسيله فشار از دانه‌هاى آن خارج مىكند طعم آن شيرين و خوش‌بو است . در بدن ايجاد خون خوب مىكند خلطها را لطيف مىسازد و در بيماريهاى سرد همچون جنون ، وسواس ، فالج و خدر سودمند است . گشاينده انسداد مىباشد و فضلات را خارج مىسازد و چنانچه بر ورمهاى سرد بمالند آنها را تحليل مىبرد ( تت تذكره 184 ) . ارجان اسم لوز البربر و روغن اوست ارقان اسم حناست و روغن جلوز را نيز نامند 5 * ( تحفه 19 ) ، جلوز اسم عربى فندق است و بعضى بر بادام كوهى استعمال مىنمايند و بعضى حب الصنوبر كبار را گويند و اين به جهت اشتباه حرف جيم به حاست ( تحفه 73 ) . لوز البربر قسمى از لوزبرى است شبيه به حب الصنوبر و بزرگتر و زرد و در جوف او شعبهائى كه به مغزش نرسيده است گرم و خشك و بسيار قابض و روغن او را زيت السودان نامند . . . لوز الهرجان و لوز السودان و لوز الارجان بلغت مغربى لوز البربر است ( تحفه 224 و فرهنگ مخزن ) . زيت السودان كه زيت هرجان نامند روغن ثمريست كه زيت الهرجان و اهل مغرب اقصى ارجان و ارقان خوانند . . . لوز البربر قسمى لوزبرى . . . ( مخزن 314 - 514 ) . لوز البربر و ارجن روغن آن است ( فرهنگ مخزن ) . اين گياه در كتب قديم طبى زير عنوان لوز البربر و روغن آن ذيل زيت السودان آمده است . ( 1 * ) - مغرب اقصى - مراكش ( 2 * ) - لوز البرى ، لوز جبلى ، بادام كوهى ، بخورك Amygdalus scoparis Spach مىباشد و مولف اختيارات با لوز البربر اشتباه كرده است به واژه‌نامه شماره 419 و لوز برى همين مجموعه مراجعه شود . ( 3 * ) - تحت عنوان زيت السودان و زيت الهرجان در اختيارات بديعى چاپ تهران با تصحيح دكتر محمد على مير چيزى نيامده است و آنچه در زير تحت عنوان زيت السودان و بين " " آمده است از نسخه خطى اختيارات كتابخانه شخصى مىباشد . ( 4 * ) - بادام كوهى ، ارجن ، ارژن ، تنگس ، تنگرس Amygdalus lycioedes Spach . var . horrida ( Spach ) Browicz مىباشد . مراجعه شود به واژه‌نامه 415